Odluka o nepristupanju izradi strateške procene uticaja Prostornog plana područja posebne namene sa elementima detaljne regulacije za nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja manastira Žiča i okoline na životnu sredinu

Na osnovu člana 10. Zakona o strateškoj proceni uticaja na životnu sredinu („Službeni glasnik RS”, broj 94/24),

Agencija za prostorno planiranje i urbanizam Republike Srbije, donosi

ODLUKU

o nepristupanju izradi strateške procene uticaja Prostornog plana područja posebne namene sa elementima detaljne regulacije za nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja manastira Žiča i okoline na životnu sredinu

"Službeni glasnik RS", broj 19 od 27. februara 2026.

1. Donosi se Odluka o nepristupanju izradi strateške procene uticaja Prostornog plana područja posebne namene sa elementima detaljne regulacije za nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja manastira Žiča i okoline na životnu sredinu (u daljem tekstu: Odluka o nepristupanju izradi strateške procene).

2. Okvirna granica Prostornog plana područja posebne namene sa elementima detaljne regulacije za nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja manastira Žiča i okoline (u daljem tekstu: Prostorni plan) obuhvata delove teritorije grada Kraljeva, i to delove katastarskih opština Kruševica i Gotovac Gokčanica.

3. Razlozi za izradu Prostornog plana su: stvaranje jedinstvenog planskog osnova za direktno sprovođenje na celom obuhvatu Prostornog plana kroz usklađivanje i integraciju planiranih rešenja donetih planskih dokumenata za predmetno nepokretno kulturno dobro od izuzetnog značaja nižeg hijerarhijskog nivoa; zaštita i održivo korišćenje kulturnog nasleđa naročito područja sa prirodnim, kulturno-istorijskim i ambijentalnim vrednostima sa ciljem da se kulturno nasleđe artikuliše kao razvojni resurs, i time zaštiti, uredi i koristi na način koji će doprineti uspostavljanju regionalnog i lokalnog identiteta u skladu sa evropskim standardima zaštite. Razlozi za izradu Prostornog plana nalaze se i u potrebi uspostavljanja jasnih prostornih i planskih pravila i obezbeđivanja adekvatnog režima zaštite šireg okruženja. Izrada Prostornog plana je od posebnog značaja radi sprečavanja mogućih pritisaka na prostor, koji se mogu manifestovati kroz nekontrolisanu i neplansku izgradnju, intenziviranje saobraćaja, kao i nekontrolisanu seču šume u neposrednoj okolini Manastira, što bi dovelo do degradacije ambijentalnih, pejzažnih, ekoloških i kulturno-istorijskih vrednosti područja. Usvajanjem odgovarajućeg planskog dokumenta definisaće se uslovi uređenja, korišćenja i zaštite prostora, radi očuvanja autentičnosti ambijenta manastira i obezbeđivanja održivog razvoja područja.

4. Ova odluka se donosi na osnovu mišljenja ministarstva nadležnog za poslove zaštite životne sredine.

5. Ne sprovodi se postupak strateške procene uticaja Prostornog plana na životnu sredinu, iz razloga što postoji urađen Izveštaj o strateškoj proceni uticaja Prostornog plana grada Kraljeva na životnu sredinu, urađen u skladu sa Odlukom o izradi Strateške procene uticaja Prostornog plana grada Kraljeva na životnu sredinu („Službeni list grada Kraljeva”, broj 23/09) i Izveštaj o strateškoj proceni uticaja na životnu sredinu Generalnog urbanističkog plana Kraljevo, Kraljevo 2020 koji čini sastavni deo Generalnog urbanističkog plana Kraljeva 2020. („Službeni list grada Kraljeva”, br. 13/13 i 24/13).

Takođe, Prostornim planom se ne predviđa ni jedna namena koja bi mogla da promeni kvalitet vazduha; namene predviđene ovim Prostornim planom ne utiču na kvalitet voda u širem okruženju (reka Ibar, Žička reka i potoci); u obuhvatu Prostornog plana nisu planirani objekti koji bi negativno uticali na biološki i hemijski sastav zemljišta; planom predviđeni sadržaj neće izvršiti uticaj na opšte klimatske i mikroklimatske karakteristike na širem području Prostornog plana; na području Prostornog plana ne postoje zaštićene biljne i životinjske vrste; Prostornim planom se ne remete osnove za zaštitu staništa urbano poželjnih životinjskih i biljnih vrsta, a sprečava se pojava i egzistiranje štetočina, u skladu sa opšte prihvaćenim sanitarnim osnovama; na području Prostornog plana ne postoje zagađivači vazduha koji bi doveli do ugrožavanja životne sredine i zdravlja ljudi.

U okviru posmatranog prostora, prema podacima Zavoda za zaštitu prirode su registrovana prirodna dobra koja bi trebalo štititi.

Uvidom u Registar zaštićenih prirodnih dobara konstatovano je da se u granicama Plana generalne regulacije nalazi zaštićeno prirodno dobro – spomenik prirode „Dva stabla hrasta lužnjaka” – treće kategorije. Odluku o zaštiti dva stabla hrasta lužnjaka u okolini manastira Žiča – donela je Skupština opštine Kraljevo, na sednici održanoj dana 23. jula 1997. godine.

6. Izradom Prostornog plana se ne očekuje bitniji uticaj na životnu sredinu i održivi razvoj.

7. Ova odluka predstavlja sastavni deo Odluke o izradi Prostornog plana.

8. Ova odluka se objavljuje u „Službenom glasniku Republike Srbije” i predstavlja sastavni deo dokumentacione osnove planskog dokumenta.

9. Ova odluka stupa na snagu danom stupanja na snagu Odluke o izradi Prostornog plana.

Broj 1596/2025-02

U Beogradu, 18. februara 2026. godine

Agencija za prostorno planiranje i urbanizam

Republike Srbije

Privremeni direktor,

mr Đorđe Milić, s.r.