Odluka o utvrđivanju crkve Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik RS”, broj 71/94),

Vlada donosi

ODLUKU

o utvrđivanju crkve Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi za spomenik kulture

„Službeni glasnik RS”, broj 108 od 06. decembra 2005.

1. Crkva Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi, sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja, utvrđuje se za spomenik kulture.

2. Crkva Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi, sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja (u daljem tekstu: spomenik kulture), nalazi se na teritoriji opštine Koceljevo, u Svileuvi, u privatnoj svojini, na katastarskoj parceli broj 2464, KO Svileuva.

Spomenik kulture podignut je 1829. godine, o čemu svedoče natpisi na časnoj trpezi i na ostacima starog kamenog amvona. Pripada tipu bogomolja koje su na prelazu iz crkava brvnara u crkve građene tvrdim materijalom. Zidana je opekom, dok je strm i visok krov, sada pokriven pocinkovanim limom, u autentičnoj verziji bio pokriven drvenom šindrom. Osnova je jednobrodna sa polukružnom oltarskom apsidom i isto takvim prostorom na zapadu, što dokazuje da je građevina podignuta pod uticajem crkava brvnara. Oltarski prostor ima naglašene proskomidiju i đakonikon, a do 1957. godine bio je odvojen od naosa zidanom ikonostasnom pregradom. Pored priprate koja je od naosa odvojena plitkim pilastrima, u osnovi su naglašene dve, iznutra, polukružne pevničke apside. Svod je poluobličast, a nad prostorom priprate su nekoliko drvenih greda koje su bile nosioci galerije koja se nalazila iznad ovog dela hrama. Spoljašnje fasade su bez ukrasa, jedino je naglašen krovni venac, a prozorski otvori su istaknuti plitkom malterskom plastikom.

Pored crkve u porti je sa zapadne strane zvonik od tvrdog materijala i nekoliko nadgrobnih spomenika južno od hrama.

Retkost sačuvanih bogomolja u ovom kraju, kao i činjenica da je crkva građena u prelaznom stilu ka građevinama od tvrdog materijala, kojih nema u Tamnavi, čini ovaj objekat specifičnim i vrednim.

3. Zaštićena okolina spomenika kulture obuhvata sledeće katastarske parcele: br. 1569/1, 1569/2, 2397/1, 2397/2, 2462, 2463 i 2465, KO Svileuva, u privatnoj svojini.

4. Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomenika kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala i funkcionalnih karakteristika;

2) ažurno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) postavljanje postolja za paljenje sveća izvan spomenika kulture;

4) vođenje elektro i TT vodova podzemnim putem;

5) opremanje portala savremenim bravama koje imaju viši stepen sigurnosti od provala;

6) zabrana postavljanja priključnih kutija i ormara na spoljašnjim površinama spomenika kulture.

5. Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) zabrana gradnje objekata trajnog ili privremenog karaktera na prostoru koji je obuhvaćen granicama zaštićene okoline, sem objekata koji su u službi crkve;

2) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

3) zabrana postavljanja dalekovoda, vazdušnih elektro i TT vodova preko zaštićenih parcela;

4) zabrana izvođenja radova kojima se vrši promena oblika terena, kao i promena postojeće namene terena;

5) zabrana skladištenja materijala i stvaranja deponija, kao i prosipanja, odlaganja i privremenog ili trajnog deponovanja otpadnih i štetnih materijala – hemijski agresivnih, eksplozivnih, otrovnih i radioaktivnih.

6. Spisak pokretnih dobara od posebnog kulturnog i istorijskog značaja koja se nalaze u crkvi Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi čini sastavni deo ove odluke i čuva se u crkvi Sv. arhiđakona Stefana u Svileuvi.

7. Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-7576/2005

U Beogradu, 1. decembra 2005. godine

Vlada

Potpredsednik,

Miroljub Labus, s.r.