Odluka o utvrđivanju crkve Sv. Stefana u Velikoj Hoči za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik Republike Srbije“, broj 71/94),

Vlada Republike Srbije donosi

ODLUKU

O UTVRĐIVANJU CRKVE SV. STEFANA U VELIKOJ HOČI ZA SPOMENIK KULTURE

„Službeni glasnik RS”, broj 51 od 13. HI 1997.

Tačka 1.

Crkva Sv. Stefana u Velikoj Hoči, sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja, utvrđuje se za spomenik kulture.

Tačka 2.

Crkva Sv. Stefana u Velikoj Hoči,sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja (u daljem tekstu: spomenik kulture), nalazi se na teritoriji opštine Orahovac, u Velikoj Hoči, u privatnoj svojni – vlasnik Srpska pravoslavna crkva, na katastarskoj parceli broj 2595 K.O. Velika Hoča.

Spomenik kulture podignut je u 14. veku,a prepravljan polovinom 16. veka i 1853. godine, kada mu je prizidana priprata. Jednobrodna osnova funkcionalno je podeljena na pripratu, naos i oltarski prostor završen iznutra polukružnom, a spolja trostranom apsidom. Građena je od pravilno pritesanog kamena i zasvedena poluobličastim svodom. Dvovodni krov prvobitno su pokrivale kamene ploče, dok se na zapadnom pročelju izdiže trodelni zvonik na preslicu. Više puta živopisana, crkva danas delom čuva zidne slike nastale u 16. veku, no većinu ukrasa čini slikarstvo novijeg doba, rad zografa Josifa iz Lazaropolja iz 1864. godine. Ikonostas je urađen iste godine i delo je nepoznatog makedonskog ikonopisca. U crkvi se nalazi velika zbirka poznijih ikona, crkvenih knjiga i predmeta od metala.

Kao deo izuzetno značajne kulturno istorijske celine Velike Hoče, crkva Sv. Stefana predstavlja dragoceno svedočanstvo o kontinuitetu života i stvaranja tokom vekova, dok je sa stanovišta arhitekture i umetnosti ona na ovim prostorima veoma redak spoj osobenih elemenata koji obrazuju jasno prepoznatljivu i jedinstvenu celinu.

Tačka 3.

Zaštićena okolina spomenika kulture obuhvata sledeće katastarske parcele: br. 2593 i 2594 K.O. Velika Hoča u privatnoj svojini, i broj 3688 K.O. Velika Hoča u državnoj svojini.

Tačka 4.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomeničke kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) ažurno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

4) izgradnja infrastrukture dozvoljena je samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza;

5) uvođenje propisane elektroinstalacije u crkvu da bi se izbegla eventualna opasnost od požara;

6) obezbeđenje crkve od provale i krađe postavljanjem propisanih brava na ulaznim vratima;

7) izvođenje prilaznih staza i trotoara oko crkve na osnovu projekta uređenja porte, izdvajanje ekonomskog dela i uklanjanje novih improvizovanih objekata iz porte, koji narušavaju ambijent.

Tačka 5.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) zabrana gradnje objekata koji svojom arhitekturom, gabaritom i visinom ugrožavaju spomenik kulture;

2) zabrana gradnje objekata koji nisu u funkciji spomenika kulture;

3) zabrana skladištenja materijala i stvaranja deponija;

4) zabrana prosipanja, odlaganja i privremenog ili trajnog deponovanja otpadnih i štetnih materija;

5) sprovođenje hortikulturnog uređenja porte.

Tačka 6.

Spisak pokretnih dobara od posebnog kulturnog i istorijskog značaja koja se nalaze u crkvi Sv. Stefana u Velikoj Hoči čini sastavni deo ove odluke i čuva se u crkvi Sv. Stefana u Velikoj Hoči.

Tačka 7.

Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-3721/97

U Beogradu, 17. oktobra 1997. godine

Vlada Republike

Potpredsednik,

akademik prof. dr Milutin Stojković, s.r.