Odluka o utvrđivanju manastira Petkovice za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik RS”, broj 71/94),

Vlada donosi

ODLUKU

o utvrđivanju manastira Petkovice

za spomenik kulture

„Službeni glasnik RS”, broj 115 od 27. decembra 2005.

1. Manastir Petkovica, sa pokretnim stvarima u njemu koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja, utvrđuje se za spomenik kulture.

2. Manastir Petkovica, sa pokretnim stvarima u njemu koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja (u daljem tekstu: spomenik kulture), nalazi se na teritoriji opštine Šabac, u Petkovici, na katastarskoj parceli broj 1977, KO Petkovica, u privatnoj svojini.

Spomenik kulture sagrađen je krajem 19. veka na starijem kultnom mestu. Izveden je pod uticajem moravske stilske škole kao izdužena građevina trikonhalne osnove sa tri prostrane apside na istoku, dve pevničke i jednom oltarskom, koje su spolja poligonalne, a iznutra polukružne. Na spoju apsida izdiže se osmostrana kupola. Iznad priprate sa galerijom, dosta manjom u odnosu na naos, izdiže se visoki zvonik. U oltarskom prostoru definisani su đakonikon i proskomidija, u obliku jako izduženih i lučno zasvedenih niša sa južne i severne strane. Drvena oltarska pregrada manjih dimenzija bogato je ukrašena duborezom na kome dominiraju biljni motivi. Ikone se pripisuju Nikoli Markoviću, s izuzetkom bočnih dveri koje su iz kasnije faze.

Fasadne površine, omalterisane i okrečene u belo, oživljene su soklom od pravilno tesanih granitnih blokova, krovnim horizontalnim vencem koji teče duž cele građevine i plitkim pilastrima međusobno povezanim arkadama. Na svim zidnim platnima, sem na zapadnom, postavljeni su izduženi prozorski otvori u obliku lučno završenih monofora. Na zapadnoj fasadi, pored toga što je glavni portal naglašen posebnom konstrukcijom sa zabatom, ističe se i završni timpanon oivičen sa svih strana profilisanim vencem. Dvospratni zvonik koji nadvišuje zapadnu fasadu ukrašen je pilastrima na ivicama i horizontalnim vencima u vrhu. U donjoj etaži su postavljene četiri monofore, a u gornjoj četiri manja i udvojena prozora.

Spomenik kulture predstavlja vredno umetničko ostvarenje druge polovine 19. veka. Ujedno to je i kultno mesto poznato po kontinuitetu svog postojanja i po moštima Sv. Petke koje se u njemu čuvaju.

3. Zaštićena okolina spomenika kulture obuhvata sledeće katastarske parcele: br. 1973, 1974, 1977, 1980, 1983, 1984, 1986, 1988 i 1990, KO Petkovica, u privatnoj svojini i broj 1987, KO Petkovica, u društvenoj svojini.

4. Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomenika kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) redovno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

4) izgradnja infrastrukture dozvoljena je samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza.

5. Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

2) izgradnja infrastrukture, izvođenje građevinskih radova i promena oblika terena dozvoljeni su samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza;

3) zabrana skladištenja materijala i stvaranja deponija;

4) zabrana prosipanja, odlaganja i deponovanja, privremenog ili trajnog, otpadnih i štetnih materija.

6. Spisak pokretnih dobara od posebnog kulturnog i istorijskog značaja koja se nalaze u manastiru Petkovica čini sastavni deo ove odluke i čuva se u manastiru Petkovica.

7. Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-7999/2005

U Beogradu, 22. decembra 2005. godine

Vlada

Potpredsednik,

Miroljub Labus, s.r.