Odluka o utvrđivanju porodične kuće Mileve Marić-Ajnštajn u Novom Sadu za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik RS”, broj 71/94),

Vlada donosi

ODLUKU

o utvrđivanju porodičene kuće Mileve Marić--Ajnštajn u Novom Sadu

za spomenik kulture

„Službeni glasnik RS”, broj 94 od 04.11.2005.

1. Porodična kuća Mileve Marić-Ajnštajn u Novom Sadu utvrđuje se za spomenik kulture.

2. Porodična kuća Mileve Marić-Ajnštajn u Novom Sadu (u daljem tekstu: spomenik kulture) nalazi se na teritoriji grada Novog Sada, u Novom Sadu, Ulica Kisačka broj 20, u društvenoj svojini, na katastarskoj parceli broj 9001/1, KO Novi Sad b.

Spomenik kulture sagrađen je 1907. godine, po projektu arhitekte Mihajla Petljanskog, za Miloša Marića, oca Mileve Marić-Ajnštajn. Prostrana parterna kuća, sa osnovom u obliku slova „P”, postavljena je u nizu na uličnoj regulaciji. Bogata dekorativna obrada ulične fasade izvedena je malterskim ukrasom, sa stilskim obeležjima neobaroka. U središnjem delu je plitak rizalit sa masivnom polukružnom ajnfort kapijom iznad koje je zabeležena godina gradnje. Rizalit je flankiran sa po jednim kružnim stubom na visokoj bazi. Ulična fasada ima 12 prozorskih otvora postavljenih u paru (četiri na levoj i osam na desnoj strani). Oko otvora je bogat malterski ukras sa neobaroknim frontonima u čijem središtu su maske, a plitka parapetna polja ispod prozorskih otvora. Slobodne ravne površine fasadnog zida pokrivene su klinker opekom. Potkrovni venac je širok i profilisan, sa malim tavanskim otvorima koji su zatvoreni maskama i flankirani vegetabilnim ornamentima. Ulično krilo ima dva prostrana stana sa šest soba, dok su u dvorišnim krilima još dva stana. Enterijer uličnih stanova je očuvan. Visoke kaljeve peći svetle gleđi su proizvod mađarskih radionica. Komunikacija za stanove izvedena je preko ajnforta.

Podrumske prostorije su u desnom delu kuće, presvođene pruskim svodom. Krovna konstrukcija je drvena, na dve vode, pokrivena biber crepom.

Spomenik kulture ima istorijsku vrednost kao porodična kuća velike srpske naučnice Mileve Marić-Ajnštajn (1875–1948). Spomenik kulture poseduje i arhitektonsko-stilske vrednosti jer ima dosledno zastupljene elemente neobaroka u dekorativnoj obradi i reprezent je tipične građanske kuće sa početka 20. veka.

3. Zaštićena okolina spomenika kulture obuhvata sledeće katastarske parcele: br. 9001/1, 9003/2 i 9027, KO Novi Sad b, u državnoj svojini, kao i deo katastarske parcele broj 10521, KO Novi Sad b, u državnoj svojini, naspram katastarskih parcela br. 9001/1, 9003/2 i 9027, KO Novi Sad b, u državnoj svojini do ivice kolovoza Kisačke ulice.

4. Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomenika kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) ažurno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) promena izvorne stambene namene spomenika kulture moguća je isključivo radi formiranja muzeološke postavke posvećene životu i naučnom radu Mileve Marić-Ajnštajn;

4) uklanjanje svih naknadno dodatih delova i posledica kasnijih adaptacija;

5) očuvanje i održavanje kaljevih peći, kao i autentičnih dekorativnih elemenata u enterijeru;

6) renoviranje svih instalacija, postavljanje i održavanje adekvatne unutrašnje i spoljne rasvete;

7) instaliranje i redovno održavanje gromobranske instalacije, kao i bezbednosno-zaštitnih dojavnih sistema i uređaja;

8) izmeštanje priključnog ormarića elektroinstalacije sa ulične fasade;

9) zamena postojeće spomen-ploče novom, izvedenom prema uslovima i pod nadzorom nadležnog zavoda za zaštitu spomenika kulture.

5. Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) uklanjanje privremenih i bespravno podignutih pomoćnih objekata na katastarskoj parceli broj 9001/1 KO Novi Sad b (objekti izgrađeni duž severozapadne granice parcele);

2) očuvanje dva dvorišna objekta izgrađena istovremeno sa spomenikom kulture, na katastarskoj parceli broj 9001/1 KO Novi Sad b, u autentičnim gabaritima, uz vraćanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture, očuvanje oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i funkcionalnih karakteristika i originalnih materijala;

3) zabrana gradnje objekata koji svojom arhitekturom, gabaritom i visinom ugrožavaju spomenik kulture ili njegovu vidljivost i pristupačnost;

5) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku stabilnost spomenika kulture;

6) urbanističko, komunalno i hortikulturno uređenje, održavanje i korišćenje dvorišta u skladu sa namenom spomenika kulture;

7) zabrana parkiranja na trotoaru ispred spomenika kulture.

6. Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-6939/2005

U Beogradu, 3. novembra 2005. godine

Vlada

Potpredsednik,

Miroljub Labus, s.r.