Odluka o utvrđivanju Srpske pravoslavne crkve Sv. Dimitrija u Laliću za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik RS”, broj 71/94),

Vlada Republike Srbije donosi

ODLUKU

O UTVRĐIVANJU SRPSKE PRAVOSLAVNE CRKVE SV. DIMITRIJA U LALIĆU

ZA SPOMENIK KULTURE

„Službeni glasnik RS”, broj 73 od 05. novembra 2002.

1. Srpska pravoslavna crkva Sv. Dimitrija u Laliću, sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja, utvrđuje se za spomenik kulture.

2. Srpska pravoslavna crkva Sv. Dimitrija u Laliću, sa pokretnim stvarima u njoj koje su od posebnog kulturnog i istorijskog značaja (u daljem tekstu: spomenik kulture), nalazi se na teritoriji opštine Odžaci, u Laliću, Ulica Lenjinova 50, u privatnoj svojini, na katastarskoj parceli broj 702, KO Lalić.

Spomenik kulture je podignut 1834-1838. godine. Izgrađen je u stilu klasicizma, kao jednobrodna građevina monumentalnih razmera, sa tornjem i horom na zapadu i polukružnom apsidom na istoku. Zapadna fasada je posebno naglašena klasicističkom konstrukcijom glavnog portala, koju čine četiri polustuba sa jednostavnim dorskim kapitelima, venac jednostavne obrade iznad ijednospratna kula što ne odgovara spratnosti unutrašnjeg dela. Iznad venca je visoka metalna kapa završena krunom na četiri „noge” i krstom. Fasade su oživljene plitkim pilastrima koji prate unutrašnju podelu prostora na traveje. Visoka ikonostasna pregrada nastala je oko 1838. godine. Oslikali su je Petar i Pavle Čortanović u periodu od 1862. do 1871. godine. Zidne slike, rad nepoznatih autora, izvedene su krajem 19. i početkom 20. veka, a njihovo sadašnje stanje ne daje dovoljno podataka za određenije datovanje ili atribuciju. Očigledni su uticaji romantizma, ali uz česta podsećanja na klasicistički pristup, što je u crkvenom slikarstvu tog vremena pre pravilo nego izuzetak.

Spomenik kulture je karakteristično ostvarenje umetnosti s početka četvrte do kraja sedme decenije 19. veka u Vojvodini.

3. Zaštićenu okolinu spomenika kulture sačinjava katastarska parcela broj 702, KO Lalić, u privatnoj svojini.

4. Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomenika kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) redovno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

4) izgradnja infrastrukture dozvoljava se samo uz prethodno izvođenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatnu prezentaciju nalaza.

5. Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) zabrana promena oblika terena;

2) zabrana gradnje objekata koji svojom arhitekturom, gabaritom i visinom ugrožavaju spomenik kulture;

3) zabrana gradnje objekata koji nisu u funkciji spomenika kulture;

4) izgradnja infrastrukture dozvoljava se samo uz prethodno izvršenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i odgovarajuću prezentaciju nalaza.

6. Spisak pokretnih stvari od posebnog kulturnog i istorijskog značaja koje se nalaze u Srpskoj pravoslavnoj crkvi Sv. Dimitrija u Laliću čini sastavni deo ove odluke i čuva se u Srpskoj pravoslavnoj crkvi Sv. Dimitrija u Laliću.

7. Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-15050/2002

U Beogradu, 31. oktobra 2002. godine

Vlada Republike Srbije

Potpredsednik,

Jožef Kasa, s.r.

SPISAK

POKRETNIH STVARI OD POSEBNOG KULTURNOG I ISTORIJSKOG ZNAČAJA KOJE SE NALAZE U CRKVI SV. DIMITRIJA U LALIĆU

Sokl

1. Sv. Sava blagosilja Srpčad, ulje na platnu, prečnik 66 cm,

2. Žrtva Avramova, ulje na platnu, 82 x 60 cm,

3. Beg u Egipat, ulje na platnu, 80 x 62 cm,

4. Hristos i Samarjanka, ulje na platnu, 80 x 62 cm,

5. Usekovanje Jovana Preteče, ulje na platnu, 82 x 60 cm,

6. Čudo Sv. Nikole, ulje na platnu, prečnik 66 cm.

Prestone ikone

1. Sv. Sava, ulje na platnu, 89 x 196 cm,

2. Bogorodica sa Hristom, ulje na platnu, 92 x 197 cm,

3. Sv. Dimitrije, ulje na platnu, 92 x 196 cm,

4. Isus Hristos, ulje na platnu, 92 x 196 cm,

5. Sv. Jovan Preteča, ulje na platnu, 92 x 197 cm,

6. Sv. Nikola, ulje na platnu, 89 x 196 cm.

Dveri

1. Sv. Georgije (severne), ulje na platnu, 65 x 120 cm,

2. Arhanđel Mihajlo (južne), ulje na platnu, 65 x 120 cm,

3-4. Bogorodica i Arhanđel Gavrilo (carske dveri), ulje na platnu, 53 x 96 cm,

5. Sv. Ana (ispod Bogorodice), ulje na platnu, 46 x 38 cm,

6. Sv. Joakim (ispod arhanđela Gavrila), ulje na platnu, 46 x 38 cm,

7. Tajna večera (iznad carskih dveri), ulje na platnu, 123 x 104 cm,

8. Vavedenje Bogorodice(iznad severnih dveri), ulje na platnu, 65 x 104 cm,

9. Rođenje Bogorodice (iznad južnih dveri), ulje na platnu, 65 x 104 cm.

II zona

1. Rođenje Hristovo, ulje na platnu, 89 hh 171 cm,

2. Sretenje, ulje na platnu, 92 x 171 cm,

3. Krštenje Hristovo, ulje na platnu, 65 x 171 cm,

4. Vaskrsenje Hristovo, ulje na platnu, 92 x 171 cm,

5. Vaznesenje Hristovo, ulje na platnu, 92 x 171 cm,

6. Silazak Sv. Duha, ulje na platnu, 65 x 171 cm,

7. Preobraženje, ulje na platnu, 92 x 171 cm,

8. Uspenje Bogorodice, ulje na platnu, 89 x 171 cm,

9. Skidanje sa krsta, ulje na drvetu, 92 x 171 cm.

III zona

1. Molitva o čaši, ulje na drvetu, 65 x 120 cm,

2-15. Apostoli, ulje na drvetu, 44 x 83 cm,

16-17. Bogorodica i Jovan Bogoslov, ulje na drvetu, 44 x 108 cm,

18. Krst sa Raspećem, ulje na drvetu, 58 x 60 cm,

19. Hrist pred Pilatom, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

20. Polazak na Golgotu, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

21. Prvi pad sa krstom, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

22. Nošenje krsta, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

23. Drugi pad - Simon Kirenjanin, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

24. Bičevanje na putu za Golgotu, ulje na drvetu, 71 hh 71 cm,

25. Mesec (sinagoga) pored Raspeća, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

26. Sunce (crkva) pored Raspeća, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

27. Treći pad, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

28. Nošenje krsta, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

30. Hrista dižu stražari, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

31. Skidanje haljina, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

32. Prikivanje za krst, ulje na drvetu, 71 x 71 cm,

33. Polaganje u grob, ulje na drvetu, 71 hh 71 cm.

Bogorodičin tron

1. Bogorodica sa Hristom, ulje na platnu, 63 x 98 cm,

2. Susret Marije i Jelisavete, ulje na platnu, prečnik 70 cm.

Arhijerejski tron 1. Sv. Jakov, ulje na platnu, 63 x 108 cm.