Odluka o utvrđivanju Srpske pravoslavne narodne škole u Martonošu za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik Republike Srbije“, broj 71/94),

Vlada Republike Srbije donosi

ODLUKU

O UTVRĐIVANJU SRPSKE PRAVOSLAVNE NARODNE ŠKOLE U MARTONOŠU ZA SPOMENIK KULTURE

„Službeni glasnik RS", broj 27 od 26. VI 1997.

Tačka 1.

Srpska pravoslavna narodna škola u Martonošu utvrđuje se za spomenik kulture.

Tačka 2.

Srpska pravoslavna narodna škola u Martonošu (u daljem tekstu: spomenik kulture) nalazi se na teritoriji opštine Kanjiža, u Martonošu, ugao ulica Petrić Radivoja (parna strana) i Pecin Ise (neparna strana), u privatnoj svojini – vlasnik Srpska pravoslavna crkva, na katastarskoj parceli broj 765, K.O. Martonoš.

Spomenik kulture izgrađen je 1854. godine, kao „Nova srpska pravoslavna narodna škola”, sredstvima crkvene opštine. Građena je kao prizemni objekat pravougaone osnove, postavljen na uglu dveju ulica, sa funkcionalnim rešenjem osnove u kojoj se po dužini izdvajaju učionički deo i učiteljski stan, potpuno odvojen od učeničkog dela prolazom od ulice ka dvorištu. U skromnoj dekoraciji fasada vidljiv je uticaj klasicizma.

Pored izuzetnih dokumentarnih vrednosti za istoriju školstva polovinom HIH veka, spomenik kulture, ucelini sa crkvom Prenosa moštiju Sv. Nikole, predstavlja važno svedočanstvo crkveno školske autonomije. Spomen ploča u niši na glavnoj fasadi, postavljena pri obnovi 1902. godine, sa imenima učitelja koji su u školi službovali 1854 – 1902, predstavlja i dragocen podatak o značaju prosvete i uvažavanju tog posla od strane mesta, koje je u drugom periodu pored ekonomskog razvitka imalo i visoke aspiracije u kulturnom i verskom napretku.

Tačka 3.

Zaštićena okolina spomenika kulture obuhvata katastarsku parcelu broj 765 K.O. Martonoš, u privatnoj svojini – vlasnik Srpska pravoslavna crkva.

Tačka 4.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite spomenika kulture:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vetikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih matarijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) ažurno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u spomeniku kulture;

3) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost spomenika kulture;

4) pri promeni namene objekta, neophodno je u najvećoj meri zadržati matricu osnove, uz mogućnost otvaranja vrata između učionica i izgradnju kupatila i sanitarnog čvora u stambenom delu;

5) obnavljanje i popravka spomen ploče učiteljima, u materijalizaciji i slovnom slogu koji je očuvan; obnavljanje natpisa „Srpska Pravoslavna Narodna Škola” napisanog plavom bojom na vencu 1902. godine;

6) pri obnovi ikone u niši na fasadi, ikonu Sv. Kirila izvesti na posebnoj podlozi i montirati na mesto, tako da ne pokrije očuvani natpis „1854 – 1902”.

Tačka 5.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline spomenika kulture:

1) zabrana svake gradnje;

2) zabrana promene oblika ograde;

3) pomoćni objekat na granici sa katastarskom parcelom broj 768 K.O. Martonoš ukloniti, ili zameniti novim objektom prilagođenog izgleda i gabarita, ne većih od postojećeg;

4) popravka česme u dvorištu i njeno osposobljavanje za korišćenje.

Tačka 6.

Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

05 broj 633-2231/97-016

U Beogradu, 18. juna 1997. godine

Vlada Republike Srbije

Potpredsednik,

Slobodan Radulović, s.r.