Odluka o utvrđivanju vinarije crkve sv. Stefana u Velikoj Hoči za spomenik kulture

Na osnovu člana 47. stav 1. Zakona o kulturnim dobrima („Službeni glasnik Republike Srbije“, broj 71/94),

Vlada Republike Srbije donosi

ODLUKU

O UTVRĐIVANJU VINARIJE CRKVE SV. STEFANA U VELIKOJ HOČI ZA SPOMENIK KULTURE

„Službeni glasnik RS”, broj 8 od 24. III 1998.

Tačka 1.

Vinarija crkve sv. Stefana u Velikoj Hoči utvrđuje se za spomenik kulture.

Tačka 2.

Vinarija crkve sv. Stefana u Velikoj Hoči (u daljem tekstu: spomenik kulture) nalazi se na teritoriji opštine Orahovac, u Velikoj Hoči, u privatnoj svojini – vlasnik Srpska pravoslavna crkva, na katastarskoj parceli broj 2589 K.O. Velika Hoča.

Spomenik kulture se nalazi u neposrednoj blizini istoimene crkve. Tačno vreme njegovog nastanka nije poznato, ali se po vidnim obnovama može pretpostaviti značajna starost. Smatra se da je vinarija podignuta krajem HVIII veka. Zidana je od lomljenog kamena u krečnom malteru, sa gornjim zonama od ćerpiča kao posledica obnove. Krov je četvoroslivan, pokriven kamenom pločom i ćeramidom. Unutrašnjost vinarije rešena je kaskadno u tri nivoa, kako zbog same tehnologije prerade grožđa, tako i zbog konfiguracije terena koji je u padu. Prvi, ulazni nivo koristio je za istovar grožđa, u drugom su stajale kace za muljanje grožđa, a u trećem burad za čuvanje vina. Kao redak sačuvan primer ove vrste koji svojom namenom svedoči o viševekovnoj tradiciji gajenja vinove loze i proizvodnje vina, posebno karakterističnoj za selo u kojem se nalazi, vinarija crkve sv. Stefana istovremeno ukazuje na ulogu crkve koju je imala kao krupan posednik i proizvođač ovog važnog privredno ekonomskog artikla.

Tačka 3.

Zaštićena okolina kulturnog dobra obuhvata sledeće katastarske parcele: br. 2586, 2588, 2589, 2590 i 2591 K.O. Velika Hoča, u privatnoj svojini i broj 3688 K.O. Velika Hoča – javni put, u državnoj svojini.

Tačka 4.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite kulturnog dobra:

1) očuvanje izvornog izgleda spoljašnje arhitekture i enterijera, horizontalnog i vertikalnog gabarita, oblika i nagiba krova, svih konstruktivnih i dekorativnih elemenata, originalnih materijala, funkcionalnih karakteristika i originalnih natpisa;

2) ažurno praćenje stanja i održavanje konstruktivno-statičkog sistema, krovnog pokrivača, svih fasada, enterijera i ispravnosti instalacija u kulturnom dobru;

3) zabrana radova koji mogu ugroziti statičku bezbednost kulturnog dobra;

4) izgradnja infrastrukture dozvoljena je samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza;

5) korišćenje u turističko-ugostiteljske svrhe, a potkrovlja u stambene.

Tačka 5.

Utvrđuju se sledeće mere zaštite zaštićene okoline kulturnog dobra:

1) zabrana gradnje objekata koji svojom arhitekturom, gabaritom i visinom ugrožavaju kulturno dobro;

2) izgradnja infrastrukture dozvoljena je samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza;

3) izvođenje građevinskih radova i promena oblika terena dozvoljeni su samo uz prethodno obezbeđenje zaštitnih arheoloških iskopavanja i adekvatne prezentacije nalaza;

4) zabrana skladištenja materijala i stvaranja deponija;

5) zabrana prosipanja, odlaganja i privremenog ili trajnog deponovanja otpadnih i štetnih materija – hemijski agresivnih, eksplozivnih, otrovnih, radioaktivnih.

Tačka 6.

Ovu odluku objaviti u „Službenom glasniku Republike Srbije”.

Broj 633-2659/97-27

U Beogradu, 20. februara 1998. godine

Vlada Republike

Potpredsednik,

akademik prof. dr Milutin Stojković, s.r.