Pravilnik o merama za otkrivanje, sprečavanje širenja i suzbijanje štetnog organizma gljive Gibberella circinata Nirenberg & O’Donnell, načinu određivanja granica zaraženog, ugroženog i područja bez štetnih organizama, uslovima za okončanje naloženih mera, kao i načinu obaveštavanja o preduzetim merama
10 članova. Prečišćen tekst, objavljen u: 108/2013.
(1) Ovim pravilnikom propisuju se mere otkrivanja, sprečavanja širenja i suzbijanja štetnog organizma gljive Gibberella circinata Nirenberg & O’Donnell (u daljem tekstu: štetni organizam) na osetljivom bilju, način određivanja granica zaraženog, ugroženog i područja bez štetnog organizma, uslovima za okončanje naloženih mera, kao i načinu obaveštavanja o preduzetim merama i prestanak mera.
(2) Osetljivo bilje, u smislu ovog pravilnika, je bilje iz roda Pinus L. i vrste Pseudotsuga menziesii namenjeno sadnji, uključujući seme i šišarke namenjene razmnožavanju.
(1) Radi otkrivanja štetnog organizma prilikom unošenja određenog bilja u Republiku Srbiju sprovodi se fitosanitarni pregled kojim se:
1) proverava ispunjenost fitosanitarnih uslova propisanih u tački 1. Liste IIIA, i tač. 8.1., 8.2., 9. i 10. Liste IVA deo I pravilnika kojim se uređuju liste štetnih organizama i liste bilja, biljnih proizvoda i propisanih objekata;
2) vrši pregled radi utvrđivanja prisustva odnosno odsustva štetnog organizma;
3) proverava da li fitosanitarni sertifikat u rubrici „Dopunska izjava” sadrži podatke kojima se potvrđuje da osetljivo bilje potiče sa mesta proizvodnje koje je registrovano i kontrolisano od strane nadležnog organa za zaštitu bilja zemlje porekla, kao i da je:
(1) tokom čitavog svog životnog ciklusa raslo u zemlji za koju nije poznato da se u njoj pojavljuje štetni organizam, ili
(2) tokom čitavog svog životnog ciklusa raslo u području za koje je nadležni organ za zaštitu bilja zemlje porekla utvrdio da u njemu nije prisutan štetni organizam, u skladu sa relevantnim međunarodnim standardima za fitosanitarne mere. Naziv područja u kome nije prisutan štetni organizam navodi se u fitosanitarnom sertifikatu, u rubrici „Mesto porekla”, ili
(3) inspekcijskim pregledom na mestu proizvodnje, sprovedenim u periodu od dve godine pre izvoza, utvrđeno da nisu primećeni znaci prisustva štetnog organizma, kao i da je osetljivo bilje testirano neposredno pre izvoza.
Radi otkrivanja štetnog organizma na teritoriji Republike Srbije sprovodi se poseban nadzor nad štetnim organizmom, u skladu sa godišnjim Programom mera zaštite zdravlja bilja.
(1) Pored posebnog nadzora iz člana 3. ovog pravilnika, radi otkrivanja i sprečavanja širenja štetnog organizma vrši se fitosanitarni pregled osetljivog bilja na prisustvo odnosno odsustvo štetnog organizma kojim se utvrđuje da je:
1) osetljivo bilje tokom čitavog svog životnog ciklusa ili od trenutka unošenja u Republiku Srbiju gajeno na mestu proizvodnje za koje nije poznato da se u njemu pojavljuje štetni organizam, ili
2) osetljivo bilje tokom čitavog svog životnog ciklusa ili od trenutka unošenja u Republiku Srbiju gajeno na mestu proizvodnje u području za koje je nadležni organ za zaštitu bilja utvrdio da u njemu nije prisutan štetni organizam, u skladu sa relevantnim međunarodnim standardima za fitosanitarne mere, ili
3) inspekcijskim pregledom na mestu proizvodnje, sprovedenim u periodu od dve godine pre premeštanja, utvrđeno da nisu primećeni znaci prisustva štetnog organizma, kao i da je osetljivo bilje testirano neposredno pre premeštanja.
(2) Osetljivo bilje prilikom premeštanja sa mesta proizvodnje u Republici Srbiji prati biljni pasoš.
(3) Odredbe st. 1. i 2. ovog člana ne primenjuju se na male količine osetljivog bilja koje se koristi u nekomercijalne svrhe, pod uslovom da nema opasnosti od širenja štetnog organizma.
(1) Ako držalac bilja, biljnih proizvoda i propisanih objekata ili bilo koja druga osoba uoči simptome štetnog organizma ili posumnja na njegovu pojavu o tome se odmah obaveštava ministarstvo nadležno za poslove zdravlja bilja.
(2) U slučaju sumnje na zarazu štetnim organizmom, fitosanitarni inspektor uzima službeni uzorak i dostavlja ga ovlašćenoj laboratoriji, radi laboratorijskog ispitivanja.
(1) Kada se na osnovu rezultata laboratorijskih ispitivanja potvrdi prisustvo štetnog organizma granice zaraženog, ugroženog i područja bez štetnog organizma određuju se tako što se:
1) utvrđuje i označava zaraženo područje koje obuhvata osetljivo bilje na kome je potvrđeno prisustvo štetnog organizma i osetljivo bilje koje pokazuje simptome zaraze prouzrokovane štetnim organizmom;
2) utvrđuju granice ugroženog područja koje se nalazi najmanje 1 km oko zaraženog područja;
3) razgraničava zaraženo područje, ugroženo područje i područje bez štetnog organizma, i to na osnovu važećih naučnih principa, biologije štetnog organizma i njegovih vektora, stepena zaraze, godišnjeg doba i specifične rasprostranjenosti osetljivog bilja.
(2) U slučaju kada se više ugroženih područja preklapa ili su geografski blizu određuje se šire zaraženo i ugroženo područje koje uključuje postojeća zaražena i ugrožena područja, kao i područja između njih.
Ako se na osnovu rezultata laboratorijskih ispitivanja potvrdi prisustvo štetnog organizma nalaže se sprovođenje sledećih fitosanitarnih mera u zaraženom i ugroženom području, i to:
1) odgovarajuće mere u cilju iskorenjivanja štetnog organizma;
2) intenzivno praćenje zdravstvenog stanja osetljivog bilja, radi utvrđivanja prisustva štetnog organizma odgovarajućim pregledima i metodama.
Ako se tokom sprovođenja posebnog nadzora iz člana 3. ovog pravilnika u zaraženom i ugroženom području tokom najmanje dve uzastopne godine od dana potvrde prisustva štetnog organizma ne utvrdi njegovo prisustvo prestaje primena fitosanitarnih mera iz člana 7. ovog pravilnika.
Podaci i informacije o potvrđenoj zarazi i preduzetim fitosanitarnim merama, kao i podaci i informacije o prestanku primene fitosanitarnih mera dostavljaju se drugim državama i međunarodnim organizacijama, u skladu sa međunarodnom konvencijom i sporazumima obavezujućim za Republiku Srbiju.