Pravilnik · Elektronske komunikacije i ptt saobraćaj
149 članova. Prečišćen tekst, objavljen u: 8/1978.
Ovim se pravilnikom utvrđuju frekvencijski opsezi i kanali za emisije crno-bele televizije i televizije u boji (u daljem tekstu: televizija) i propisuju minimalne vrednosti prijemnog signala i njegova zaštita, širina emisije i tehničke karakteristike predajnika i pretvarača za ove emisije, radi obezbeđenja drugim radio-službama i emisijama za crno-belu televiziju (u daljem tekstu: crno-bela televizija) i emisijama televizije u boji (u daljem tekstu: televizija u boji) neometanog prijema.
Odredbe ovog pravilnika se odnose na sve nosioce prava raspolaganja radio-difuznim prenosom televizije, kao i na proizvođače i uvoznike predajnika i pretvarača za te emisije.
(1) Niže navedeni izrazi, u smislu ovog pravilnika, imaju sledeća značenja:
(2) – amplitudno modulisani predajnik za sliku sa delimično potisnutim donjim bočnim opsegom;
(3) – frekvencijski modulisani predajnik za ton. Ako postoji skretnica, smatra se sastavnim delom televizijskog predajnika;
Televizijski predajnici i pretvarači koji rade u frekvencijskom području VHF (I opseg) koriste frekvencijski opseg od 47 do 68 MHz.
(1) Frekvencijski opseg od 47 do 68 MHz sadrži tri kanala sa frekvencijama nosioca slike i nosioca tona, i to:
(2) Kanal
(3) Opseg frekvencije (MHz)
(4) Noseća frekvencija slike (MHz)
(5) Noseća frekvencija
(6) tona (MHz)
(7) 1
(8) 2
(9) 3
(10) 4
(11) 2
(12) 47 do 54
(13) 48,25
(14) 54,75
(15) 3
(16) 54 do 61
(17) 55,25
(18) 60,75
Televizijski predajnici i pretvrači koji rade u frekvencijskom području VHF (III opseg) koriste frekvencijski opseg od 174 do 230 MHz.
(1) Frekvencijski opseg od 174 do 230 MHz sadrži osam kanala sa frekvencijama nosioca slike i tona, i to:
(2) Kanal
(3) Opseg frekvencije (MHz)
(4) Noseća frekvencija slike (MHz)
(5) Noseća frekvencija tona (MHz)
(6) 1
(7) 2
(8) 3
(9) 4
(10) 5
(11) 174 do 181
(12) 175,25
(13) 180,75
(14) 6
(15) 181 do 188
(16) 182,25
(17) 187,75
(18) 7
(19) 188 do 195
(20) 189,25
(21) 194,75
(22) 8
(23) 195 do 202
(24) 196,25
(25) 201,75
(26) 9
(27) 202 do 209
(28) 203,25
(29) 208,75
(30) 10
(31) 209 do 216
(32) 210,25
(33) 215,75
(34) 11
(35) 216 do 223
(36) 217,25
(37) 222,75
Televizijski predajnici i pretvarači koji rade u frekvencijskom području UHF (IV opseg) koriste frekvencijski opseg od 470 do 582 MHz.
(1) Frekvencijski opseg od 470 do 582 MHz sadrži četrnaest kanala sa frekvencijama nosioca slike i tona, i to:
(2) Kanal
(3) Opseg frekvencije (MHz)
(4) Noseća frekvencija slike (MHz)
(5) Noseća frekvencija tona (MHz)
(6) 1
(7) 2
(8) 3
(9) 4
(10) 21
(11) 470 do 478
(12) 471,25
(13) 476,75
(14) 22
(15) 478 do 486
(16) 479,25
(17) 484,75
(18) 23
(19) 486 do 494
(20) 487,25
(21) 492,75
(22) 24
(23) 494 do 502
(24) 495,25
(25) 500,75
(26) 25
(27) 502 do 510
(28) 503,25
(29) 508,75
(30) 26
(31) 510 do 518
(32) 511,25
(33) 516,75
(34) 27
(35) 518 do 526
(36) 519,25
(37) 524,75
(38) 28
(39) 526 do 534
(40) 527,25
(41) 532,75
(42) 29
(43) 534 do 542
(44) 535,25
(45) 540,75
(46) 30
(47) 542 do 550
(48) 543,25
(49) 548,75
(50) 31
(51) 550 do 558
(52) 551,25
(53) 556,75
(54) 32
(55) 558 do 566
(56) 559,25
(57) 564,75
(58) 33
(59) 566 do 574
(60) 567,25
(61) 572,75
Televizijski predajnici i pretvarači koji rade u frekvencijskom području UHF (V opseg) koriste frekvencijski opseg od 582 do 862 MHz.
(1) Frekvencijski opseg od 582 do 862 MHz sadrži trideset pet kanala sa frekvencijama nosioca slike i tona, i to:
(2) Kanal
(3) Opseg frekvencije (MHz)
(4) Noseća frekvencija slike (MHz)
(5) Noseća frekvencija tona (MHz)
(6) 1
(7) 2
(8) 3
(9) 4
(10) 35
(11) 582 do 590
(12) 583,25
(13) 588,75
(14) 36
(15) 590 do 598
(16) 591,25
(17) 596,75
(18) 37
(19) 598 do 606
(20) 599,25
(21) 604,75
(22) 38
(23) 606 do 614
(24) 607,25
(25) 612,75
(26) 39
(27) 614 do 622
(28) 615,25
(29) 620,75
(30) 40
(31) 622 do 630
(32) 623,25
(33) 628,75
(34) 41
(35) 630 do 638
(36) 631,25
(37) 636,75
(38) 42
(39) 633 do 646
(40) 639,25
(41) 644,75
(42) 43
(43) 646 do 654
(44) 647,25
(45) 652,75
(46) 44
(47) 654 do 662
(48) 655,25
(49) 660,75
(50) 45
(51) 662 do 670
(52) 663,25
(53) 668,75
(54) 46
(55) 670 do 678
(56) 671,25
(57) 676,75
(58) 47
(59) 678 do 686
(60) 679,25
(61) 684,75
(62) 48
(63) 686 do 694
(64) 687,25
(65) 692,75
(66) 49
(67) 694 do 702
(68) 695,25
(69) 700,75
(70) 50
(71) 702 do 710
(72) 703,25
(73) 708,75
(74) 51
(75) 710 do 718
(76) 711,25
(77) 716,75
(78) 52
(79) 718 do 726
(80) 719,25
(81) 724,75
(82) 53
(83) 726 do 734
(84) 727,25
(85) 732,75
(86) 54
(87) 734 do 742
(88) 735,25
(89) 740,75
(90) 55
(91) 742 do 750
(92) 743,25
(93) 748,75
(94) 56
(95) 750 do 758
(96) 751,25
(97) 756,75
(98) 57
(99) 753 do 766
(100) 759,25
(101) 764,75
(102) 58
(103) 766 do 774
(104) 767,25
(105) 772,75
(106) 59
(107) 774 do 782
(108) 775,25
(109) 780,75
(110) 60
(111) 782 do 790
(112) 783,25
(113) 788,75
(114) 61
(115) 790 do 798
(116) 791,25
(117) 796,75
(118) 62
(119) 798 do 806
(120) 799,25
(121) 804,75
(122) 63
(123) 806 do 814
(124) 807,25
(125) 812,75
(126) 64
(127) 814 do 822
(128) 815,25
(129) 820,75
(130) 65
(131) 822 do 830
(132) 823,25
(133) 828,75
(134) 66
(135) 830 do 838
(136) 831,25
(137) 836,75
(138) 67
(139) 838 do 846
(140) 839,25
(141) 844,75
(142) 68
(143) 846 do 854
(144) 847,25
(145) 852,75
Za osnovne televizijske predajnike sa maksimalnom snagom zračenja (E.R.P.) predajnika za sliku višom od 1 kW u području frekvencije VHF, odnosno od 10 kW u području frekvencije UHF podela radio-kanala po lokacijama utvrđena je Završnim dokumentom Evropske VHF/UHF radio-difuzne konferencije, održane u Štokholmu 1961. godine.
Za dopunske televizijske predajnike i pretvarače sa maksimalnom snagom zračenja (E.R.P.) nižom od 1 kW u području frekvencije VHF, odnosno od 10 kW u području frekvencije UHF podela kanala po lokacijama vrši se u skladu sa planom o podeli i korišćenju frekvencije u Jugoslaviji.
Radi smanjenja međusobnih smetnji pri radu na istom kanalu, osnovni predajnici slike i tona moraju raditi sa normalnim pomerajem frekvencije. Za televizijske predajnike za sliku normalan pomeraj je utvrđen završnim dokumentom Evropske VHF/UHF radio-difuzne konferencije.
(1) Televizijski predajnici moraju raditi sa preciznim pomerajem frekvencije na istom kanalu ako se pojave međusobne smetnje u zoni pokrivanja kao posledica odstupanja od planiranih vrednosti jačine elektromagnetnog polja.
(2) Televizijski pretvarači moraju raditi sa normalnim pomerajem frekvencije na istom kanalu ako se predviđaju smetnje pri planiranju ili ako se pojave međusobne smetnje u zoni pokrivanja kao posledica odstupanja od planiranih vrednosti jačine elektromagnetnog polja.
(3) Nosioci prava raspolaganja radio-difuznog prenosa televizije, u slučaju pojave smetnji iz st. 1. i 2. ovog člana, dogovoriće se o pomeraju frekvencije radi otklanjanja smetnji.
Pomeraj frekvencije predajnika za sliku i predajnika za ton je, po pravilu, isti.
(1) Tolerancija frekvencije televizijskog signala slike iznosi:
(2) ± 500 Hz;
(3) ± 1 Hz.
(4) Tačnost horizontalne frekvencije pri upotrebi normalnog ili preciznog pomeraja mora biti veća od ± 10–6.
Maksimalna devijacija frekvencije u procesu modulacije predajnika za ton ne sme biti veća od ± 50 kHz.
Razlika između centralne frekvencije FM signala tona pri 100% modulaciji (± 50 kHz) i centralne frekvencije u odsustvu modulacije ne sme biti veća od ± 200 Hz.
(1) Za televiziju u frekvencijskom području VHF (I i III opseg) upotrebljava se televizijska norma V (CCIR), a u frekvencijskom području UHF (IV i V opseg) – televizijska norma G (CCIR).
(2) Osnovne karakteristike sistema V i G su:
(3) Redni broj
(4) Karakteristika
(5) Vrednost
(6) 1
(7) 2
(8) 3
(9) broj linija u slici
(10) 625
(11) frekvencija poluslika, vertikalna frekvencija (broj poluslika/ses)
(12) 50
(13) prored
(14) 2:1
(15) frekvencija slika (broj slika/ses)
(16) 25
(17) linijska frekvencija, horizontalna frekvencija (broj linija/ses) i tolerancija za nesinhroni rad:
(18) – za crno-belu televiziju
(19) – za televiziju u boji
(20) 15625 Hz ± 0,02%
(21) 15625 Hz ± 0,0001%
(22) nominalni nivoi video-signala prema slici br. 1 u %:
(23) – nivo sinhronizacije (referentni nivo)
(24) – nivo potiskivanja
(25) – nivo belog
(26) 0
(27) 30
(28) 100
(29) razmera slike
(30) 4/3
(31) analiza linije sa leva na desno analiza poluslike od vrha ka dnu
(32) sistem sposoban da radi nezavisno od frekvencije napajanja
(33) pretpostavljeno gama katodne cevi prijemnika za pretkorekciju crno-belog signala
(34) 2,8 ± 0,3
(1) Karakteristike signala horizontalne sinhronizacije za sistem B i G (slika br. 1) jesu:
(2) Oznaka
(3) Karakteristika
(4) Vrednost
(5) 1
(6) 2
(7) 3
(8) Nominalno trajanje linije (s)
(9) 64
(10) A
(11) Trajanje impulsa za potiskivanje (s)
(12) 12 ± 0,3
(13) b
(14) Interval između horizontalnog početnog vremena (OH) i zadnje ivice linijskog impulsa za potiskivanje (s)
(15) 10,5
(16) c
(17) Trajanje prednje stepenice (s)
(18) 1,5 ± 0,3
(19) d
(20) Trajanje sinhroimpulsa (s)
(21) 4,7 ± 0,2
(22) e
(23) Vreme uspona (10 do 90%) ivice linijskog impulsa za potiskivanje (s)
(24) 0,3 ± 0,1
(25) f
(26) Vreme uspona (10 do 90%) linijskog sinhroimpulsa (s)
(27) 0,2 ± 0,1
(28) Vrednosti iz tabele iz stava 1. ovog člana su vrednosti između tačaka na polovini amplitude odgovarajućih ivica impulsa.
(1) Karakteristike signala vertikalne sinhronizacije za sistem B i G (slike br. 2a, 2b i 2v) jesu:
(2) Oznaka
(3) Karakteristika
(4) Vrednost
(5) 1
(6) 2
(7) 3
(8) Trajanje poluslike (s)
(9) 20
(10) j
(11) Trajanje intervala potiskivanja poluslike (za N i a važi odredba člana 21)
(12) 25N+a
(13) Vreme uspona (10 do 90% vertikalnog impulsa za potiskivanje (s)
(14) 0,3=0,1
(15) l
(16) Trajanje prve povorke impulsa za izjednačenje
(17) 2,5 N
(18) m
(19) Trajanje povorke sinhroimpulsa
(20) 2,5 N
(21) n
(22) Trajanje druge povorke impulsa za izjednačenje
(23) 2,5 N
(24) p
(25) Trajanje impulsa za izjednačenje (s)
(26) 2,35=0,1
(27) q
(28) Trajanje vertikalnog sinhroimpulsa (s)
(29) 27,3
(30) r
(31) Interval između vertikalnih sinhroimpulsa (s)
(32) 4,7±0,2
(33) s
(34) Vreme uspona (10 do 90%) sinhroimpulsa i impulsa za izjednačenje (s)
(35) 0,2±0,1
(36) Vrednosti iz tabele iz stava 1. ovog člana su vrednosti između tačaka na polovini amplitude odgovarajućih ivica impulsa.
(37) A. Signal na početku svake prve poluslike
(38) Slika br. 2a
(39) B. Signal na početku svake druge poluslike
(40) Slika br. 2b
(41) Napomene uz sliku br. 2a i 2b:
(42) 1.
(43) Označava neprekidnu povorku ivica linijskih sinhroimpulsa za vreme vertikalnog impulsa za potiskivanje.
(44) 2.
(45) Na početku svake prve poluslike, ivica vertikalnog sinhroimpulsa (Ov) poklapa se sa ivicom horizontalnog sinhroimpulsa.
(46) 3.
(47) Na početku svake druge poluslike, ivica vertikalnog sinhroimpulsa (Ov) pada u sredinu između linijskih sinhroimpulsa.
(48) V. Detalji sinhroimpulsa i impulsa za izjednačenje
(49) Slika br. 2v
(50) Linije 16 i 22, odnosno 329 do 334 u periodu impulsa za potiskivanje mogu se koristiti za posebne namene. Te linije se koriste za
(51) Linija
(52) 16 (329)
(53) 17 (330) i 18 (331)
(54) 19 (332), 20 (333) i 21 (334)
(55) 22 (335)
(56) 19. i 332. linija koriste se za prenos tačnog vremena i frekvencije.
(1) Karakteristike video-signala boje (sistem RAL) jesu:
(2) Redni broj
(3) Karakteristika
(4) Vrednost
(5) 1
(6) 2
(7) 3
(8) 1
(9) Koordinate primarnih boja
(10) Crvena h = 0,64 u = 0,33
(11) Zelena h = 0,29 u = 0,60
(12) Plava h = 0,15 u = 0,06
(13) 2
(14) Koordinate boja za jednake primarne signale
(15) E?R=E?G=E?B
(16) Bela
(17) D45 x = 0,313 y = 0,329
(18) 3
(19) Pretpostavljeno gama katodne cevi prijemnika za prethodnu korekciju primarnih signala
(20) 2,8
(21) 4
(22) Signal sjajnosti
(23) E?Y=0,299 E?R+0,587
(24) E? G +0,114 E? B
(25) E?R, E?G i E?B su gama korigovani signali
(26) 5
(27) Signali boje
(28) E?U=0,493 (E?B–E?Y)
(29) E?V=0,877 (E?R–E?Y)
(30) 6
(31) Slabljenje signala boje
(32) dB MHz
(33) E?U
(34)
(35) 3na 1,3
(36) E?V
(37) 20 na 4
(38) 7
(39) Jednačina složenog video-signala boje
(40) E?M=E?Y+E?U sin 2fsc
(41) t ± E?V cos 2fsct
(42) gde je:
(43) E?Y (vidi tačku 4 ove tabele)
(44) E?U i E?V (vidi tačku 5 ove tabele)
(45) fsc (vidi tačku 9 ove tabele)
(46) Predznak komponente E?B je isti kao i pomoćnog nosioca – menja se od linije do linije (vidi tačku 14 ove tabele i sliku br. 3).
(47) 8
(48) Vrsta modulacije pomoćnog nosioca signala boje: Amplitudna modulacija, sa potisnutim nosiocem, dva pomoćna nosioca u kvadraturi
(49) 9
(50) Frekvencija pomoćnog nosioca:
(51) – normalna vrednost i tolerancija (Hz)
(52) 4 433 618,75 ± 5,0
(53) – odnos između frekvencije pomoćnog nosioca fsc i linijske frekvencije fH
(54) fsc=(1135/4+1/625)fH
(55) 10
(56) Nominalni frekvencijski spektar modulisanog pomoćnog nosioca (KNz)
(57) fsc
(58)
(59) + 570
(60) – 1300
(61) 11
(62) Amplituda modulisanog pomoćnog nosioca
(63) G = E?U2+E?V2
(64) 12
(65) Sinhronizacija boje referentnim nosiocima:
(66) – početak referentnog nosioca (slika br. 1) (s)
(67) 5,6±0,1 posle svakog horizontalnog početnog vremena
(68) – trajanje referentnog nosioca (slika br. 1) (s)
(69) 2,25±0,23 (10±1 sinusoida)
(70) 13
(71) Amplituda referentnog nosioca od vrha do vrha (slika br. 1)
(72) 3/7 razlike između nivoa potiskivanja i nivoa belog ± 10%
(73) 14
(74) Fazni stav referentnog nosioca
(75) 135° u odnosu na osovinu E?U sa sledećim predznakom (slike br. 3 i 4):
(76) 15
(77) Potiskivanje referentnog nosioca: 9 linija intervala potiskivanja poluslika:
(78) Linija
(79) parna
(80) neparna
(81) linije
(82) Poluslika
(83) 1 2 3 4
(84) – – + +
(85) + + – –
(86) 311 do 319
(87) 623 do 6
(88) 310 do 318
(89) 622 do 5
(90) 16
(91) Sinhronizacija promene faza referentnog nosioca: pomoću komponente referentnog nosioca (tačka 14)
(92) (vidi sliku br. 4)
(93) V – fazni stav referentnog nosioca u neparnim linijama prve i druge poluslike i u parnim linijama treće i četvrte poluslike
(94) V – fazni stav referentnog nosioca u parnim linijama prve i druge poluslike i u neparnim linijama treće i četvrte poluslike
(95) Slika br. 3
(96) Ov
(97) – početno vreme vertikalne sinhronizacije
(98) I, II, III, IV:
(99) – prva, druga, treća i četvrta poluslika
(100) A
(101) – fazni stav referentnog nosioca: nominalna vrednost + 135°
(102) B
(1) Radio-frekvencijske karakteristike sistema B i G su:
(2) Redni broj
(3) Karakteristika
(4) Vrednost
(5) 1
(6) 2
(7) 3
(8) 1
(9) Nominalna širina radio-frekvencijsjkog kanala (MHz)
(10) V:7
(11) G:8
(12) 2
(13) Razmak frekvencije nosioca slike i nosioca tona (MHz)
(14) 5,5
(15) 3
(16) Razmak frekvencije nosioca slike i bliže ivice kanala (MHz)
(17) –1,25
(18) 4
(19) Nominalna širina glavnog bočnog opsega (MHz)
(20) 5
(21) 5
(22) Nominalna širina delimično potisnutog bočnog opsega (MHz)
(23) 0,75
(24) 6
(25) Minimalno slabljenje potisnutog bočnog opsega (dB)
(26) 20 za – 1,25 MHz
(27) 20 za – 3,00 MHz
(28) 30 za – 4,43 MHz
(29) 7
(30) Vrsta video-modulacije i potrebna širina propusnog opsega: negativne amplitudne modulacije sa potisnutim donjim bočnim opsegom i potrebne širine propusnog opsega od
(31) 6,25
(32) 8
(33) Nivo sinhroimpulsa izražen u postocima vršne vrednosti nosioca (%)
(34) 100
(35) 9
(36) Nivo impulsa za zamračenje izražen u postocima vršne vrednosti nosioca (%)
(37) 75+25
(38) 10
(39) Razlika nivoa crnog i nivoa zamračenja izražena u postocima vršne vrednosti nosioca (%)
(40) 0
(41) 11
(42) Vršna vrednost belog izražena u postocima vršne vrednosti nosioca (%)
(43) 10 – 12,5
(44) 12
(45) Vrsta tonske modulacije i potrebna širina propusnog opsega: frekvencijska modulacija sa potrebnom širinom propusnog opsega
(46) 134 kHz
(47) 13
(48) Maksimalna devijacija frekvencije predajnika za ton (kHz)
(49) ± 50
(50) 14
(51) Isticanje visokih tonskih frekvencija (s)
(52) 50
(53) 15
(54) Odnos izračenih snaga predajnika slike i tona
(55) 10/1
(56) 16
(57) Kriva prethodne korekcije grupnog kašnjenja prijemnika
(58) Prema slici br. 5
(59) Slika br. 5
(60) NOMINALNE VREDNOSTI I TOLERANCIJE
(61) Frekvencija (MHz)
(62) Grupno kašnjenje (ns)
(63) 0,25
(64) + 5 ± 0
(65) 1,00
(66) + 53 ± 40
(67) 2,00
(68) + 90 ± 40
(69) 3,00
(70) + 75 ± 40
(71) 3,75
(72) 0 ± 40
(73) 4,43
(1) Minimalna vrednost srednje jačine polja televizijskog signala, za pojedine frekvencijske opsege data je u Tabeli br. 1.
(2) Tabela br. 1
(3) Opseg
(4) I
(5) III
(6) IV
(7) V
(8) 1
(9) 2
(10) 3
(11) 4
(12) 5
(13) Jačina polja (dB V/m)
(14) +48
(15) + 55
(16) + 65
(17) + 70
(18) Vrednosti u tabeli predstavljaju polja na 10 m visine iznad zemlje.
(19) Zaštita signala iz gornje tabele važi za 50% prijemnih mesta i za postotak vremena između 90% i 99%.
(1) Minimalna zaštita korisnog televizijskog signala za 1% do 10% vremena iznosi:
(2) Tabela br. 2
(3) Pomeraj (h 1/12 fH)
(4) Vrsta pomeraja
(5) Vreme smetnje
(6) 0
(7) 1
(8) 2
(9) 3
(10) 4
(11) 5
(12) 6
(13) 7
(14) 8
(15) 9
(16) 10
(17) 11
(18) 12
(19) 1
(20) 2
(21) 3
(22) Normalan
(23) T
(24) 45
(25) 44
(26) 40
(27) 34
(28) 30
(29) 28
(30) 27
(31) 28
(32) 30
(33) 34
(34) 40
(35) 44
(36) 45
(37) dB
(38) S
(39) 52
(40) 51
(41) 48
(42) 43
(43) 40
(44) 36
(45) 33
(46) 36
(47) 40
(48) 43
(49) 48
(50) 51
(51) 52
(52) dB
(53) LP
(54) 60
(55) 60
(56) 57
(57) 54
(58) 50
(59) 45
(60) 42
(61) 45
(62) 50
(63) 54
(64) 57
(65) 60
(66) 60
(67) dB
(68) Precizan
(69) T
(70) 30
(71) 34
(72) 30
(73) 26
(74) 22
(75) 22
(76) 24
(77) 22
(78) 22
(79) 26
(80) 30
(81) 34
(82) 30
(83) dB
(84) C
(85) 36
(86) 38
(87) 34
(88) 30
(89) 27
(90) 27
(91) 30
(92) 27
(93) 27
(94) 30
(95) 34
(96) 38
(97) 36
(98) dB
(99) LP
(100) 45
(101) 44
(102) 40
(103) 36
(104) 36
(105) 39
(106) 42
(107) 39
(108) 36
(109) 36
(110) 40
(111) 44
(112) 45
(113) dB
(114) gde je:
(115) T = troposferska smetnja 1% do 10% vremena (referenca 30 dB za 8/12 linijske frekvencije)
(116) S = stalne smetnje (reference 40 dB za 8/12 linijske frekvencije)
(117) LP = prag opažanja smetnji.
Minimalna zaštita korisnog televizijskog signala za 1% do 10% vremena, iznosi:
Minimalna zaštita od ometajućeg nemodulisanog ili frekvencijski modulisanog signala, za 1% do 10% vremena, a koji upada u televizijski kanal data je na slici br. 6. Ako je signal smetnje amplitudno modulisan, vrednost zaštite treba povećati za 4 dB.
U radio-difuziji može se koristiti samo televizijski predajnik koji ima tehničke karakteristike propisane ovim pravilnikom.
Snage predajnika navedene u ovom pravilniku su snage na ulazu u antenski vod.
Televizijski predajnik mora da izdrži modulaciju sa crnom slikom i proizvoljnom modulacijom tona u trajanju od 24 časa.
Televizijski predajnik mora da bude osposobljen da nastavi rad odmah po prestanku greške na ulaznom signalu.
(1) Televizijski predajnik mora biti izrađen tako da ima tehničke karakteristike propisane ovim pravilnikom pod uslovom da je:
(2) Vrednosti navedene u tač. 6. i 7. stav 1. ovog člana treba utvrditi merenjima, i to samo u slučaju pojave smetnji.
(1) Televizijski predajnik mora biti tako izrađen da je moguće podešavanje na svaki kanal onog frekvencijskog opsega za koji je predajnik predviđen.
(2) Izuzetno od odredbe stava 1. ovog člana, predajnik može biti predviđen da radi samo u jednom delu frekvencijskog opsega.
Ako je televizijski predajnik izrađen na principu međufrekvencije, potrebno je za međufrekvenciju slike uzeti prvenstveno vrednost od 38,9 MHz, a za međufrekvenciju tona – od 33,4 MHz.
Za spoljne pobuđivanje, umesto osnovnog oscilatora treba predvideti priključak sa ulaznom impedancom od 50 . Pobuđivanje predajnika mora biti moguće sa naponom čija je najveća vrednost 1 V. Potrebno je na televizijskom predajniku takođe naznačiti frekvenciju osnovnog oscilatora za kanal.
Svi stepeni i vodovi u visokofrekvencijskom delu treba da su svedeni na nominalnu impedancu od 50 .
Televizijski predajnik mora biti električno oklopljen tako da se pri postavljanju većeg broja predajnika jednog pored drugog ne javljaju međusobne smetnje.
Vreme zagrevanja potrebno da se postignu tehničke karakteristike predviđene ovim pravilnikom, ne sme biti duže od 30 minuta.
Stabilnost radne frekvencije mora biti veća od 150 Hz u toku jednog meseca.
Tačnost podešavanja frekvencije nosioca mora biti veća od ± 50 Hz. Uređaj za tačno podešavanje frekvencije mora imati skalu, koja dozvoljava tačno podešavanje.
(1) Za merenjA na televizijskom predajniku potrebna je veštačka antena.
(2) Nominalna vrednost otpora veštačke antene je 50 . U frekvencijskom opsegu predajnika mora koeficijent neprilagođenja da bude s1,05. Promena koeficijenta neprilagođenja sa frekvencijom u radnom kanalu ne sme biti veća od 0,02. Treba dati vrednost otpora veštačke antene do pet harmonične frekvencije predajnika, ali ne više od 2000 MHz.
(3) Izračena snaga iz veštačke antene mora da bude najmanja 50 dB ispod dovedene snage. Kao referenca važi izračena snaga polutalasnog dipola u njegovom glavnom pravcu zračenja, koji se napaja snagom koja je 50 dB manja od snage predajnika.
Pri promeni između bele i crne slike ne sme se izlazna snaga menjati više od 0,5 dB.
Televizijski predajnik za sliku mora biti tako izrađen da radi bez oštećenja:
Televizijski predajnik za sliku treba da ima instrument za merenje neprilagođenja, čija je mogućnost očitavanja kod s = 1,05 jednaka ili bolja od 0,02.
Tolerancija frekvencije televizijskog signala mora biti u skladu sa članom 17. ovog pravilnika.
(1) Srednja snaga sporednih zračenja na ma kojoj sporednoj frekvenciji, a koja se prenosi na antenski vod, mora da bude 60 dB, ispod srednje snage nosioca i ne sme da prelazi vrednost od:
(2) Za predajnike koji rade u frekvencijskom području UHF (IV/V opseg) kombinacijske frekvencije nosioca slike i tona, u gornjem i donjem susednom kanalu, moraju biti 40 dB ispod nosioca slike.
(3) Parazitne oscilacije u pogonskom stanju predajnika ne smeju se uopšte primetiti.
(1) Ekvivalentna snaga zračenja sa zatvorenim vratima, sa dobro oklopljenim vratima i sa dobro oklopljenom veštačkom antenom mora biti u sledećim granicama:
(2) – 1 W – za predajnike čija je snaga ispod 10 kW;
(3) – 10 W – za predajnike čija je snaga preko 10 kW;
(4) – 1 mW – za predajnike u frekvencijskom opsegu I i III;
(5) – 20 mW – za predajnike u frekvencijskom opsegu IV i V.
Televizijski predajnik za sliku se moduliše sa pozitivnim složenim video-signalom boje, čiji je napon od vrha do vrha 1 V, sa odnosima nivoa i tolerancijama prema čl. 20. do 23.
Impedanca video-ulaza iznosi 75 sa povratnim slabljenjem 30 dB za frekvenciju od 5 MHz.
(1) Modulisani radio-frekvencijski signal na izlazu mora odgovarati karakteristikama iz člana 24. ovog pravilnika.
(2) Vrednosti referentnog signala boje mogu se menjati samo u okviru dozvoljenih linearnih i nelinearnih izobličenja prema odredbama ovog pravilnika.
(1) Linearnost se mora nalaziti unutar tolerancija prema slici br. 7.
(2) Slika br. 7
(3) Za frekvenciju 4,43 MHz posmatra se linearnost (diferencijalno pojačanje) u području 10% do 87,5% od vršnog napona (koji odgovara sinhroimpulsima).
(4) Za ostale frekvencije od 1 MHz do 4,5 MHz posmatra se linearnost u području 10% do 75% vršnog napona (koji odgovara sinhroimpulsima).
(5) U televizijskom predajniku mogu biti predviđene mogućnosti korekcije linearnosti.
Diferencijalna faza signala boje, sa modulacijom predajnika na nivou između 10% i 87,5%, vršnog napona, pri čemu je referenca fazni stav pomoćnog nosioca, može maksimalno da iznosi ± 3°.
(1) Kod modulacije sa sinusnim signalima sa frekvencijama do 5 MHz i sinhroimpulsima, pri konstantnoj ulaznoj amplitudi (modulacija od crnog do belog kod 1,5 MHz) ne smeju se pojaviti van kanala bočni opsezi višeg reda, čija je amplituda veća od – 20 dB u odnosu na nepotisnutu bočnu amplitudu od 1,5 MHz.
(2) Vrednost amplitude noseće frekvencije pri modulaciji sa frekvencijama do 5 MHz ne sme se menjati više od 0,5 dB.
(1) Amplitude bočnih komponenata moraju se nalaziti u okviru tolerancija koje su date u članu 24. ovog pravilnika i na slici br. 8.
(2) Slika br. 8
(3) Tolerancije amplitude iznad – 1,25 MHz važe za bilo koji stepen modulacije između nivoa crnog i nivoa belog.
(4) Tolerancije amplitude ispod – 1,25 MHz važe kod potpune modulacije (10/75%).
Ukupna video-amplitudna frekvencijska karakteristika, sa proizvoljnim nivoima mora se nalaziti unutar tolerancije prema slici br. 9.
Odziv televizijskog predajnika za sliku na pravougaone impulse, čija je frekvencija ponavljana između 15 kHz i 250 kHz a vreme uspona 100 ns, pri promeni amplitude visokofrekventnog signala od 55% na 75% i obrnuto, mora ležati unutar tolerancija datih na slici br. 10.
Televizijski predajnik za sliku mora imati podešavajuću korekciju grupnog kašnjenja, koja dozvoljava da se koriguje grupno kašnjenje predajnika i grupno kašnjenje prijemnika na osnovu krive predkorekcije grupnog kašnjenja prijemnika iz člana 24. tačka 16. ovog pravilnika.
Nagib pravougaonog impulsa, čija je frekvencija ponavljanja 50 Hz do 15 kHz pri promeni amplitude visokofrekvencijskog signala u području od 10% do 75% vršnog napona, mora biti unutar granica od ± 2% u odnosu na referentni skok od crnog do belog (10% do 75%).
Kod ispitnih signala, kojima odgovaraju svetli pravougaonici proizvoljne širine i visine na crnom polju, ne smeju se na izlazu televizijskog predajnika primetiti nikakve promene nivoa na crnom polju.
Zaštita od stranih napona, za vrednosti od vrha do vrha, mora u odnosu na vrednost video-signala pri punoj modulaciji od nivoa crnog do nivoa belog, iznositi najmanje 40 dB, kako kod belog tako i kod crnog nivoa, sa uključenim tonskim predajnikom sa proizvoljnom modulacijskom frekvencijom i devijacijom 50 kHz.
Odnos signal-šum meren u odnosu na vrednost video-signala pri punoj modulaciji od nivoa crnog do nivoa belog, preko težinskog filtra (filtra ponderacije), čija je karakteristika data na slici br. 11 i sa instrumentom čija je efektivna vremenska konstanta integracije 1 sekunda, a meri efektivne vrednosti za područje frekvencije od 10 kHz do 5 MHz, mora biti veća od 56 dB, pri čemu je predajnik za ton modulisan signalom čija je frekvencija proizvoljna i sa devijacijom od ± 50 kHz.
(1) Intermodulacioni produkti koji potiču od nosioca slike, nosioca tona i modulacije slike a padaju u kanal kod modulacionih frekvencija od 5 MHz, sa modulacijom predajnika slike od 10% do 75%, uzimajući za referentnu amplitudu modulacionu frekvenciju od 1,5 MHz, ne smeju preći vrednosti date krivom na slici br. 12.
(2) Kombinovane oscilacije koje upadaju u kanal, moraju biti potisnute u odnosu na vrednost video-signala pri punoj modulaciji (10% do 75%) prema krivoj b na slici br. 12, mereno u vršnim vrednostima.
(3) Slika br. 12
(4) Frekvencija
(5) Kombinovane oscilacije (a)
(6) Intermodulacioni produkti (b)
(7) MHz
(8) dB
(9) dB
(10) 0.....1
(11) 55
(12) 46
(13) 3,5
(14) 32
(15) 23
(16) 3,9.....4,9
(17) 50
Zaštita od smetnji tonskog signala zbog parazitne ugaone modulacije, koje potiču od modulacije kanala za sliku tonskim frekvencijama u opsegu od 40 Hz do 20 kHz sa modulacijom nosioca slike od 10% do 75%, treba da je veća od 40 dB (mereno sa psofometarskim filtrom), uzimajući kao referencu devijacije od ± 50 kHz.
Ako se izlaz iz skretnice zatvori mernim otpornikom od 50 , ne sme koeficijent neprilagođenja na ulazu u skretnicu u području frekvencije između – 0,75 MHz do + 5 MHz biti veći od s = 1,1. Ovo važi za proizvoljnu vrednost završnog otpornika na priključku predajnika za ton.
(1) Na televizijskom predajniku za sliku moraju biti predviđena visokofrekvencijska merna mesta za:
(2) Merna mesta opterećena otpornikom od 50 moraju dati napon čija je efektivna vrednost 1 V. Merna mesta za merni demodulator oba bočna opsega opterećena za 50 moraju dati napon čija je efektivna vrednost 10 V.
(3) Priključenje nekog proizvoljnog otpornika na merna mesta ne sme izazvati nikakve štetne pojave na televizijskom predajniku. Na neopterećenom kablu napon koji se pojavi može biti najviše 5 puta veći od napona na opterećenju od 50 . Amplitudno frekvencijska karakteristika mernog priključka mora biti takva da na mernom otporniku od 50 može da se dobije napon čija frekvencijska zavisnost iznosi najviše 1% MHz (u I frekvencijskom opsegu – 2% MHz).
(4) Na izlazu predajnika zahteva se dvostruki usmereni sprežnjak sa karakterističnom impedancom od 50 , usmerenošću od 32 dB i spregom koja će obezbediti napon, čija je efektivna vrednost 1 V na opterećenom direktnom izlazu od 50 .
(1) Video-frekvencijska merna mesta na televizijskom predajniku za sliku moraju da postoje na sledećim tačkama:
(2) Sva merna mesta moraju imati pozitivnu vrednost izlaznog napona od vrha do vrha 1 V, na otporniku od 75 .
(3) Amplitudno-frekvencijska karakteristika mernih mesta ne sme preći vrednost ± 0,5 dB.
(4) Prenosne karakteristike mernih mesta treba da odgovaraju čl. 52. i 53. ovog pravilnika. Ako to nije slučaj, uz televizijski predajnik treba priložiti podatke o linearitetu i diferencijalnoj fazi.
(5) Sva merna mesta predviđena odredbama ovog člana, moraju da imaju priključak tipa UHF ili BNC ili da imaju prelaze na ovaj tip priključaka.
Televizijski predajnik za sliku trba da ima instrument za pokazivanje vršne snage. Uticaj sadržaja slike na pokazivanje ovog instrumenta sme maksimalno da iznosi 1%.
Tolerancija frekvencije televizijskog signala za ton iznosi ± 1000 Hz.
Pored instrumenata potrebnih za podešavanje, televizijski predajnik za ton, čija je izlazna snaga jednaka ili veća od 1 kW, mora imati indikatore za:
(1) Televizijski predajnik za ton mora biti irađen tako da daje nominalnu izlaznu snagu pri opterećenju od 50 , uz stepen neprilagođenja s = 1,3.
(2) Predajnik sa ugrađenom zaštitom mora se automatski isključiti ako je stepen neprilagođenja veći od 1,5.
(1) Na izlaznom stepenu predajnika mora da postoji merni radio-frekvencijski priključak sa izlaznim naponom čija je efektivna vrednost od 3 do 5 V.
(2) Merni radio-frekvencijski priključak mora imati priključak tipa N ili prelaz na ovaj tip priključka.
Srednja snaga sporednih zračenja na ma kojoj harmoničnoj ili sporednoj frekvenciji merena u odsustvu modulacije, a koja se prenosi na antenski vod, mora da bude 60 dB ispod srednje snage na radnoj frekvenciji i ne sme da prelazi vrednost od 1 mW za područje VHF, odnosno 20 mW za područje UHF.
Devijacija frekvencije nosećeg signala, proizvedena na modulatoru televizijskog predajnika za ton, ne sme pri istom ulaznom nivou modulacionog signala da odstupa više od 5% u toku rada predajnika.
Napon ulaznog tonskog signala frekvencije od 1000 Hz i amplitude 1,55 V mora dati devijaciju frekvencije nominalno ± 30 kHz.
Ulazna impedanca modulatora sa simetričnim priključkom, mora biti u frekvencijskom području prenošenog modulacionog signala jednaka ili veća od 2000 .
(1) Na ulazu u modulator mora postojati ulazni oslabljivač.
(2) Ulazni oslabljivač modulatora treba da ima mogućnost grubog podešavanja napona iz člana 75. ovog pravilnika u stepenima po 1 dB, i to od – 6 dB do + 6 dB.
(3) Ulazni oslabljivač modulatora mora biti u normalnoj eksploataciji tako podešen da za ulazni nivo + 6 dBm devijacija ne pređe vrednost od ± 30 kHz.
Televizijski predajnik za ton mora imati kolo za isticanje visokih tonskih frekvencija, čija je karakteristika data na slici br. 13, i mogućnost njegovog isključenja.
Amplitudno-frekvencijska karakteristika sa isključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, mora biti u celom frekvencijskom području od 40 Hz do 15 kHz unutar ± 1 dB, referentno na 1 kHz, kod devijacije od ± 50 kHz.
Ukupni koeficijent harmoničnih izobličenja tonskog signala u modulisanom nosećem signalu na izlazu sa isključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, u frekvencijskom području od 40 Hz do 15 kHz i pri devijaciji frekvencije od ± 50 kHz, ne sme biti veći od 1%, a pri devijaciji od ± 75 kHz, ne sme biti dvostruko veći od izmerene vrednosti pri devijaciji od ± 50 kHz.
Maksimalno dozvoljena intermodulaciona izobličenja modulacionog signala u modulisanom nosećem signalu na izlazu sa isključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, u opsegu frekvencije od 40 Hz do 15 kHz i devijacije od ± 50 kHz, ne smeju biti veća od 0,6% za izobličenja drugog reda (d2), odnosno veća od 1% za izobličenja trećeg reda (d3), a pri devijaciji od ± 70 kHz – ne smeju biti dvostruko veća od izmerenih vrednosti pri devijaciji od ± 50 kHz.
Potiskivanje signala smetnje televizijskog predajnika za ton, sa uključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, usled parazitne frekvencijske modulacije u odnosu na koristan tonski signal frekvencije 1000 Hz, koji daje devijaciju frekvencije nosećeg signala od ± 30 kHz, treba da je veća od 50 dB (neponderisano).
Potiskivanje šuma, sa uključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, usled parazitne frekvencijske modulacije u odnosu na koristan tonski signal frekvencije 1000 Hz, koji daje devijaciju frekvencije od ± 30 kHz, treba da je veće od 60 dB (ponderisano).
Potiskivanje signala smetnje sa uključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, usled parazitne amplitudne modulacije nosećeg signala u odnosu na 100% amplitudnu modulaciju, mora da bude veće od 46 dB.
Potiskivanje sinhrone amplitudne modulacije, sa uključenim kolom za isticanje visokih tonskih frekvencija, pri modulaciji nosećeg signala korisnim tonskim signalom frekvencije 1000 Hz i devijacije frekvencije nosećeg signala od ± 30 kHz, mora, u odnosu na 100% amplitudnu modulaciju, da bude veći od 34 dB.
U radio-difuziji za potrebe televizije mogu se koristiti televizijski pretvarači sa snagom jednakom ili većom od 0,5 W i minijaturni televizijski pretvarači sa snagom manjom od 0,5 W.
Pretvarači moraju biti izrađeni tako da daju nominalnu izrečenu snagu pri opterećenju od 50 sa dopuštenim stepenom neprilagođenja s = 1,2. Za stepen neprilagođenja s 1,2 pretvarači ne smeju biti oštećeni.
Područje ulaznog napona iznosi 0,5 mV do 10 mV na 5 .
Nikakav kvar ne sme da nastupi na pretvaraču ako dođe do bilo kakve greške na predajniku ili pretvaraču koji emituje signal za napajanje. Pri uspostavljanju normalnog stanja, pretvarač mora biti opet sposoban za rad.
Snaga sporednih zračenja na parazitnim frekvencijama ne sme biti primetna.
(1) Faktor šuma pretvarača, kod ulaznih signala 2 mV, mora biti:
(2) Kod većih ulaznih signala odnos signal – šum (S/N) ne sme se pogoršati u odnosu na vrednost signal – šum kod 2 mV ulaznog signala.
Pretvarači moraju biti izrađeni tako da zadovoljavaju tehničke karakteristike propisane ovim pravilnikom i u sledećim radnim uslovima:
Radio-smetnje na vodovima napajanja moraju se nalaziti u granicama predviđenim jugoslovenskim standardom JUS N.N0.900 (stepen smetnji K).
Minimalno rastojanje između prijemnog i predajnog kanala iznosi 1 kanal. Moguć je prijem na kanalu jednog frekvencijskog opsega a predaja na kanalu drugog frekvencijskog opsega.
Na pretvaračima mora da postoji mogućnost isključenja automatske regulacije pojačanja i mogućnost da se u tom slučaju regulacija vrši ručno.
(1) Promena frekvencije mora biti izvedena na principu međufrekvencije. Za međufrekvenciju slike standardna vrednost je 38,9 MHz.
(2) U slučaju nepovoljnih kombinacija kanala, može se upotrebljavati za međufrekvenciju slike i vrednosti 45,9 MHz.
(1) Pri nestanku ulaznog signala, izlazna snaga mora biti najmanja 20 dB niža od nominalne snage.
(2) Ako nestanak ulaznog signala traje 3 minuta, uređaj se ne sme isključiti.
(3) Kriterijum za automatsko isključivanje televizijskog pretvarača mora da omogući podešavanje u granicama ulaznog signala od 0,5 mV – 5 mV.
(1) Tehničke karakteristike moraju biti ispunjene kad između izlaza i ulaza pretvarača postoji gušenje 50 dB .
(2) Efektivna vrednost povratnog napona sa bilo kojom fazom na ulazu ne sme preći 0,5 V. Merenje se vrši sa ulaznim naponom čija je efektivna vrednost 2 mV.
(1) Televizijski pretvarači do 10 W za spoljnu montažu moraju biti u kućištu, u kojem će biti zaštićeni od kiše, snega, insekata i kondenzata.
(2) Kod televizijskih pretvarača za spoljnu montažu prijemnik i međufrekvencijski pojačavač mogu biti odvojeni od izlaznog stepena.
(1) Televizijski pretvarač mora imati nesimetričan ulaz impedance 50 , sa koaksijalnim priključkom 4,1/9,5 ili 7/16.
(2) Televizijski pretvarač mora imati nesimetričan izlaz impedance 50 , sa koaksijalnim priključkom 4,1/9,5, 7/16 ili 13/30.
(1) Televizijski pretvarač u svom sklopu mora imati stabilizator mrežnog napona.
(2) Snaga stabilizatora mrežnog napona mora biti tako određena da je koeficijent harmoničnih izobličenja manji od 10%.
(3) Brzina regulacije za promene napona od + 10% do – 30% mora biti veća od 10% mrežnog nazivnog napona u jednoj sekundi.
(4) Izlazna snaga (važi za pretvarače do izlazne snage do 100 W) za promene napona od + 10% do – 30% pri uključenom stabilizatoru mrežnog napona, ne sme se promeniti za više od ± 0,5 dB u odnosu na nominalnu izlaznu snagu.
(5) Za pretvarače izlazne snage iznad 100 W pri promeni napona od + 10% do – 30% ne smeju se menjati tehničke karakteristike (osim izlazne snage).
Buka koju proizvodi televizijski pretvarač na visini od 1 m i na udaljenosti 1 m od čela uređaja, ne sme da pređe vrednost od 70 dB/B.
(1) Kod televizijskih pretvarača za IV i V frekvencijski opseg mora biti predviđen dovod spoljnih oscilatora.
(2) Nivo napona pobudnih signala mora biti 1 V, a frekvencija ovog napona manja od 150 MHz.
Stabilnost frekvencije oscilatora šest meseci posle puštanja u rad iznosi ± 350 Hz za period od 6 meseci.
(1) Tolerancija frekvencije televizijskih pretvarača za rad bez pomeraja frekvencije je:
(2) Tolerancija frekvencije televizijskih pretvarača za rad sa normalnim pomerajem mora biti u skladu sa vrednostima iz člana 17. ovog pravilnika.
Korekcija frekvencije mora biti omogućena kontinuirano. Uređaj za korekciju frekvencije mora biti lako pristupačan i korekcija mora biti vidljiva na skali. Područje korekcije frekvencije mora da iznosi najmanje ± 5 h 10–6f.
Ispred prvog aktivnog elementa mora se ugraditi filter, sa karakteristikama datim u tabeli br. 3.
(1) Ulazni signal smetnje na međufrekvenciji jačine 1 V i na simetričnoj frekvenciji jačine 0,1 V ne sme proizvesti veći signal na izlazu od signala koji se dobije sa ulaznim signalom od 0,5 mV.
(2) Tabela br. 3
(3) f0 – prijema
(4) frekvencija
(5) Potiskivanje u opsegu I i III
(6) Potiskivanje u opsegu IV/V
(7) f0 + 14 MHz
(8) 16 dB
(9) f0 – 9 MHz
(10) f0 + 16 MHz
(11) 20 dB
(12) f0 – 11 MHz
(13) f0 + 28 MHz
(14) 36 dB
(1) Promene izlazne snage, izazvane promenama ulaznog napona od 2 mV za ± 12 dB, moraju ostati u granicama od ± 1 dB.
(2) Vremenski odziv automatske regulacije pojačanja za skok napona od ± 6 dB na ulazu treba da je manji od 1 sekunde.
(3) Automatska regulacija pojačanja televizijskih pretvarača vrši se u odnosu na sinhroimpuls televizijskog signala i mora biti nezavisna od sadržaja slike.
Pri prelazu sa crne na belu sliku, ne sme se vršna snaga menjati više od 0,5 dB.
(1) Srednja snaga sporednih zračenja televizijskih pretvarača na bilo kojoj harmoničnoj frekvenciji, osim na frekvencijama mešanja, mora biti u sledećim granicama:
(2) Tabela br. 4.
(3) Rizlazna
(4) >500 mW
(5) > 10 W
(6) > 1 kW
(7) 10 W
(8) 1 kW
(9) Rspor. zrač.
(10) 25 W
(11) 60 dB
(12) 1 mW
(13) Ulazni nivoi su dati na slici br. 14.
(1) Srednja snaga sporednih zračenja frekvencijama mešanja mora biti manja za 60 dB od maksimalne snage televizijskog pretvarača i ne sme preći vrednost od 1 W.
(2) Granične vrednosti iz stava 1. ovog člana ne važe za frekvencije mešanja u gornjem i donjem susednom kanalu. Za ove frekvencije važe granične vrednosti iz člana 111. ovog pravilnika.
(3) Ulazni nivoi su dati na slici br. 14.
Jačina polja sa priključenom prijemnom antenom na TV pretvarač, koji je opterećen dobro oklopljenom veštačkom antenom u odnosu na jačinu polja TV pretvarača u normalnom pogonskom stanju mora biti manja za:
Na antenskom ulazu opterećenom nominalnim otporom od 50 ne sme biti od bilo koje frekvencije oscilatora napon smetnji veći od:
Sa priključenim ulaznim signalom signal smetnje na ulazu prouzrokovan unutarnjim spregama u pretvaraču sme iznositi:
(1) Potiskivanje produkta ukrštene modulacije ili međufrekvencijskih produkata smetnji u frekvencijskom području fs – 0,75 MHz do + 5,75 MHz mora biti 43 dB za bočne komponente između fs – 0,75 MHz do fs + 5,00 MHz, pri čemu fs označava frekvenciju nosioca slike.
(2) Granične vrednosti iz stava 1. ovog člana važe za nemodulisane signale na ulazu čiji su nivoi navedeni na slici br. 14.
Na izlazu je dozvoljena maksimalna promena amplitude sinhroimpulsa od 3% u odnosu na sinhrovrednost.
(1) Linearnost ne sme biti lošija od 0,95. Linearnost televizijskog pretvarača se razmatra za frekvencije do 5 MHz.
(2) Granične vrednosti iz stava 1. ovog člana važe pri nemodulisanim signalima na ulazu čiji su nivoi navedeni na slici br. 14.
Diferencijalna faza signala boje, pri čemu je referenca fazni stav pomoćnog nosioca, može maksimalno da iznosi 3°, a sa modulacijom predajnika od 10% – 75% vršnog VF napona.
(1) Ukupna amplitudno-frekvencijska karakteristika televizijskih pretvarača za opseg frekvencija I i III mora ležati unutar tolerancija prema slici br. 15, a za opseg frekvencija IV i V – prema slici br. 16.
(2) Tolerancije iz stava 1. ovog člana važe pri nemodulisanim signalima na ulazu čiji su nivoi navedeni na slici br. 14.
(1) Razlike u grupnom kašnjenju ne smeju u frekvencijskom opsegu od f, do + 5 MHz prekoračiti vrednost od ± 50 ns, u odnosu na vrednost kod nosioca slike.
(2) U frekvencijskom opsegu f – 0,75 MHz dozvoljeno je povećanje na ± 100 ns.
Granične vrednosti iz čl. 120. i 121. ovog pravilnika važe i za sve ulazne napone iz člana 88. ovog pravilnika.
Pogoršanje nagiba pravougaonog napona od 50 Hz ne sme biti veće od 1% u odnosu na skok amplitude od 10% do 75%.
Vrednost stranih napona od vrha do vrha sme u odnosu na vrednost video-signala pri punoj modulaciji od nivoa crnog do nivoa belog iznositi najmanje 40 dB.
Potiskivanje signala smetnji nosioca tona usled parazitne frekvencijske modulacije u odnosu na koristan tonski signal frekvencije 1000 Hz, koji daje devijaciju frekvencije nosećeg signala od 30 kHz, treba da je 46 dB.
(1) Potiskivanje šuma usled parazitne frekvencijske modulacije u odnosu na koristan tonski signal frekvencije 1000 Hz, koji daje devijaciju ± 30 kHz frekvencije nosećeg signala, treba da je od 58 dB.
(2) Slika br. 15.
(1) Pomoću ugrađenih instrumenata mora postojati mogućnost kontrole sledećih radnih vrednosti televizijskih pretvarača i to:
(2) U pogonskom stanju mora biti indiciran rad termostata.
(1) Na televizijskom pretvaraču mora biti predviđeno radiofrekvencijsko merno mesto za merenje nivoa izlaznog signala. Merni priključak opterećen otpornikom od 50 mora dati sledeće napone.
(2) Odstupanje amplitudno-frekvencijske karakteristike ne sme na mernom priključku prekoračiti vrednost od 1% po MHz u radnom kanalu.
(3) Visokofrekvencijsko merno mesto ima koaksijalni priključak SNB, BNC ili 4,1/9,5.
Oscilator mora biti takve konstrukcije da omogućava merenje frekvencije i napona oscilatora. Merni izlaz mora imati napon 100 mV na 50 .
Promene frekvencije kod minijaturnih televizijskih pretvarača može se ostvariti na principu međufrekvencije standardne vrednosti propisane u članu 96. ovog pravilnika, ili direktnim pretvaranjem.
Tehničke karakteristike minijaturnih televizijskih pretvarača moraju biti ispunjene kad između izlaza i ulaza postoji gušenje 50 dB.
Minijaturni televizijski pretvarači za spoljnu montažu moraju biti u kućištu, u kojem će biti zaštićeni od kiše, snega, kondenzata i insekata.
Minijaturni televizijski pretvarač mora imati nesimetričan ulaz impedance 50 , sa koaksijalnim priključkom tipa BNC ili 4,1/9,5.
Za promenu mrežnog napona od + 10% do – 15% dozvoljava se promena izlazne snage od ± 1 dB u odnosu na nominalnu snagu.
Odstupanje radne frekvencije minijaturnih televizijskih pretvarača mora biti bolje od 100 Hz na 1 MHz.
Područje ulaznog napona minijaturnog televizijskog pretvarača iznosi 0,5 mV do 10 mV na 50 .
Promena vršne vrednosti snage minijaturnog televizijskog pretvarača, izazvana promenama ulaznog napona od 2 mV za ± 6 dB, mora ostati u granicama od ± 1 dB.
Pri prelazu sa crne na belu sliku, ne sme se vršna snaga menjati za više od 1 dB.
(1) Srednja snaga sporednih zračenja na bilo kojoj harmoničnoj frekvenciji, mora biti potisnuta za više od 40 dB ili manja od 25 W.
(2) Ulazni nivoi dati su na slici br. 14.
(1) Snaga sporednih zračenja na frekvencijama mešanja mora biti potisnuta za više od 54 dB.
(2) Ulazni nivoi dati su na slici br. 14.
(1) Potiskivanje produkta ukrštene modulacije ili međufrekvencijskih produkata smetnji u frekvencijskom području f – 0,75 MHz do + 5,75 MHz mora biti 50 dB za bočne komponente između f – 0,75 MHz do + 5,75 MHz.
(2) Granične vrednosti iz stava 1. ovog člana važe za nemodulisane signale na ulazu čiji su nivoi navedeni na slici br. 14.
Na izlazu je dozvoljena maksimalna promena amplitude sinhroimpulsa od 5% u odnosu na sinhrovrednost.
(1) Linearnost ne sme prekoračiti vrednost 0,9. Linearnost pretvarača se posmatra za frekvencije do 5 MHz u području 10% – 75% vršnog napona.
(2) Granične vrednosti iz stava 1. ovog člana važe pri nemodulisanim signalima na ulazu čiji su nivoi navedeni na slici br. 14.
Amplitudno-frekvencijska karakteristika u frekvencijskom opsegu f – 0,75 MHz do + 5,75 MHz mora biti u gabaritu od ± 3 dB.
Razlike u grupnom kašnjenju ne smeju u frekvencijskom opsegu od f – 0,75 MHz do 5 MHz prekoračiti vrednost od ± 100 ns.
Granične vrednosti iz čl. 143, 144 i 145. ovog pravilnika važe i za ulazne nivoe od 0,5 mV do 10 mV i sa uključenom automatskom regulacijom pojačanja.
Utvrđivanje tehničkih karakteristika televizijskih predajnika i pretvarača određenih ovim pravilnikom vrši se mernim metodama koje su propisane aktima o jugoslovenskim standardima.
(1) Odredbe ovog pravilnika neće se primenjivati na one televizijske predajnike i pretvarače, kojima je dozvola za postavljenje ili dozvola za rad izdata pre stupanja na snagu ovog pravilnika.
(2) Izuzetno od odredbe stava 1. ovog člana, ako televizijski predajnici i pretvarači kojima je dozvola za postavljanje ili dozvola za rad izdata pre dana stupanja na snagu ovog pravilnika stvaraju smetnje u radio-saobraćaju, njihove tehničke karakteristike u pogledu radio-smetnji moraju se dovesti u sklad sa odredbama ovog pravilnika u roku od 6 meseci, od dana kada se utvrdi da televizijski predajnik ili pretvarač stvara smetnje.
(1) Ovaj pravilnik stupa na snagu osmog dana od dana objavljivanja u „Službenom listu SFRJ”.
(2) Br. 1395/2
(3) 7. decembra 1977. godine
(4) Beograd
(5) Predsednik
(6) Saveznog komiteta za
(7) saobraćaj i veze,
(8) Božidar Dimitrijević, s.r.
(9) Slike br. 1, 2a, 2b, 2v, 3, 4, 5 i 6, objavljene su u „Službenom listu SFRJ”, broj 8/78. na str. 204 do 208; slike br. 7, 8, 9, 10, 11, 12 i 13 na str. 210 do 214, a slike 14, 15 i 16 na str. 217 i 218.
Izvor: Pravno-informacioni sistem Republike Srbije, redakcijski prečišćen tekst. Važi samo tekst objavljen u „Službenom glasniku Republike Srbije“.